ماه و انسان کامل در اندیشه ابن عربی / داوود اسپرهم
چینش نظام عالم از دیدگاه ابن عربی/ علیرضا کرمانی
ابن عربی در نگاه شرق شناسان
ابن عربی در نگاه شرق شناسان

کنکاش و تفحص در آراء و اندیشه های عارفان و اهل معرفت از مطالعات راهبردی برای محققان عرفان و تصوف به ویژه شرق شناسان به شمار می رود. شیخ اکبر محی الدین معروف به ابن عربی (متوفی 638 ه ) در زمره همان عارفان و دارای شخصیتی استثنایی در جهان اسلام است

1400/5/6 ۱۱:۰۸
ادامه مطلب
واژه مشروطه / عبدالهادی حائری
واژه مشروطه / عبدالهادی حائری

در نوشته های پژوهشگران تاریخ نو ایران و ترکیه واژۀ «مشروطه» بعنوان معادلی برای واژۀ انگلیسی constitutionalism یا حکومتی که بر شالودۀ یک قانون اساسی و نظام پارلمانی بنیاد شده باشد بکار برده شده است.

1400/4/23 ۱۱:۵۳
ادوارد براون / رینولد نیکسون – برگردان: کاوه بیات
ادوارد براون / رینولد نیکسون – برگردان: کاوه بیات

خدمات ادوارد براون با ایران و ایرانی گرچه شناخته تر از آن است که به توضیح چندانی احتیاج داشته باشد، ولی در این زمینه هر چه گفته شود باز هم کم است. در جبران گوشه ای از این کمبود، مقاله ای ترجمه می شود که رینولد نیکلسون، دیگر ایران شناس برجستۀ قرن ماضی، در رثای او نوشت.

1400/4/16 ۰۹:۵۰
فرهنگ فارسی تالیف دکتر محمد معین استاد دانشگاه تهران / خسرو فرشیدورد
فرهنگ فارسی تالیف دکتر محمد معین استاد دانشگاه تهران / خسرو فرشیدورد

تهیه و تدوین لغت و فرهنگ بزرگترین و اساسی ترین گامی است که می توان برای زبان فارسی برداشت و هر کوششی که در این راه به عمل آید باید مورد توجه و اقبال شدید دولت و ملت ما قرار گیرد بنابراین انتشار «فرهنگ فارسی» تألیف آقای دکتر محمد معین استاد دانشمند دانشگاه تهران که بهترین کتاب در این زمینه و جوابگوی بساری از مسائل لغوی، ادبی و زبانشناسی ما است مژدۀ بزرگ و نوید امید بخشی برای فارسی زبانان به شمار می رود.

1400/4/13 ۱۰:۱۰
ادامه مطلب
دوم تیرماه سالگرد واقعه به توپ بسته شدن مجلس به دستور محمدعلی شاه قاجار
دوم تیرماه سالگرد واقعه به توپ بسته شدن مجلس به دستور محمدعلی شاه قاجار

در روز دوم تیرماه سال 1278 خورشیدی، محمدعلی شاه قاجار که پس از به سلطنت رسیدن نمی‌خواست هیچ‌گونه سازشی با رهبران نهضت مشروطه داشته باشد، پس از دو سال برنامه خود را برای انحلال مجلس به اجرا درآورد.

1400/4/2 ۱۳:۳۰
عکس‌های تاریخی حرم حضرت معصومه موجود در آرشیو شنیداری- دیداری کتابخانه مجلس
عکس‌های تاریخی حرم حضرت معصومه موجود در آرشیو شنیداری- دیداری کتابخانه مجلس

اول ذی‌القعده، سالروز ولادت حضرت فاطمه معصومه (س)، دختر گرامی امام موسی کاظم (ع) و خواهر امام علی‌ابن موسی‌الرضا (ع) است. مطابق با منابع قدیمی شیعه، حضرت فاطمه معصومه در تاریخ 1 ذی‌القعده سال 173 قمری متولد شده و مادر ایشان نجمه خاتون نام دارند. ایشان که برای دیدار با برادر خود امام رضا (ع) از مدینه به ایران سفر کرده بودند، در میانه راه بیمار شده و در دهم ربیع‌الثانی سال 201 قمری در شهر قم درگذشتند.

1400/3/23 ۱۰:۳۲
قیام 15 خرداد به روایت روزنامه‌ها
قیام 15 خرداد به روایت روزنامه‌ها

بخش نشریات کتابخانه مجلس با مجموعه ۵ هزار عنوان نشریه معتبر از قدیمی‌ترین مجلات فارسی‌زبان چاپ داخل و خارج کشور، نشریات مرتبط با ایران و جهان اسلام به زبان‌هایی غیر فارسی، شب‌نامه‌ها و... مرکزی مهم در سیر پژوهش‌های تاریخی، فرهنگی، اجتماعی و سیاسی و خصوصاً بررسی‌های ادواری یکصد سال اخیر، محسوب می‌شود.

1400/3/12 ۱۲:۳۵
ادامه مطلب
تفسیر كشاف در گفت‌وگوی مسعود انصاری مترجم، قرآن‌پژوه و نصرالله حدادی پژوهشگر و نویسنده
تفسیر كشاف در گفت‌وگوی مسعود انصاری مترجم، قرآن‌پژوه و نصرالله حدادی پژوهشگر و نویسنده

تفسیر قرآن كریم به معنای تلاش برای فهم معانی آیات، از همان عصر نزول وحی آغاز شد و از قدیمی‌ترین اشتغالات علمی مسلمانان است. به باور شیعیان، پس از پیامبر اكرم (ص) نخستین مفسر قرآن امام علی (ع) است.

1400/5/6 ۰۹:۲۷
تاریخ فرهنگ و هنر ایران به روایت تمبر
تاریخ فرهنگ و هنر ایران به روایت تمبر

شاید باورنکنید کاغذی در یک قطع کوچک توانسته نمادی از پیام‌های فرهنگی، سیاسی، هنری و... در کشورهای مختلف دنیا باشد. صحبت از تمبر یا تمبر پستی است؛ مدرکی چاپی که نشان‌دهنده پیش‌پرداخت مبلغی برای خدمات پُستی است که به‌صورت کاغذی کوچک و چهارگوش تهیه می‌شود و دندانه‌ای در چهارسوی آن کاغذ وجود دارد.

1400/5/5 ۰۸:۲۰
چند و چون تاریخ شفاهی در گفت‌وگو با مجید تفرشی پژوهشگر تاریخ
چند و چون تاریخ شفاهی در گفت‌وگو با مجید تفرشی پژوهشگر تاریخ

اهمیت تاریخ شفاهی فارغ از لذتی كه در گوش سپردن به روایات مختلف تاریخی وجود دارد از نظر تدوین ابعاد مختلف تاریخ یك سرزمین بسیار قابل تامل است، به خصوص تاریخ ایران كه سراسر قصه و غصه درون خود دارد و به نوعی همواره در حال تكرار تراژیك و كمدیك است.

1400/5/5 ۰۸:۰۵
ادامه مطلب
تصاویری از گنجینه پنج‌هزار ساله ایران در لندن
تصاویری از گنجینه پنج‌هزار ساله ایران در لندن

۳۰۰ اثر از پنج‌هزار سال پیش تا تاریخ معاصر ایران در موزه ویکتوریا و آلبرت لندن به نمایش گذاشته شده است، اما آن‌ها چه آثاری هستند که توجه تاریخ‌دان‌ها و رسانه‌های خارجی را به خود جلب کرده‌اند.

1400/3/8 ۱۱:۲۵
گزارش تصویری اعطای جایزۀ گنجینۀ پژوهشی ایرج افشار
گزارش تصویری اعطای جایزۀ گنجینۀ پژوهشی ایرج افشار

پنجمین و ششمین مراسم اعطای جایزۀ گنجینۀ پژوهشی ایرج افشار صبح روز سه شنبه 22 مهرماه 1399 با حضور تنی چند از اعضای هیئت داوری ، نمایندۀ بنیاد موقوفات دکتر محمود افشار یزدی و برندگان این دوره در مرکز دائرۀ المعارف بزرگ اسلامی برگزار شد.

1399/7/23 ۱۱:۰۳
گزارش تصویری آیین رونمایی از مجموعۀ پنج جلدی جغرافیای جامع ایران
گزارش تصویری آیین رونمایی از مجموعۀ پنج جلدی جغرافیای جامع ایران

آیین رونمایی از مجموعهٔ پنج‌جلدی «جغرافیای جامع ایران»، به‌صورت آنلاین، با حضور آقایان کاظم موسوی بجنوردی، دکتر عباس سعیدی، دکتر فرهاد عزیزپور و مهندس احمد آرین‌نیا صبح روز دوشنبه ۱۴ مهر در مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی برگزار شد.

1399/7/14 ۱۶:۱۲
ادامه مطلب

مداخل برگزیده

  • غدیر خم
    نسیم عظیمی پور

    غَدیرِ خُم، از اعیاد مهم شیعیان، روز انتصاب حضرت علی (ع) به جانشینی پیامبر (ص) که با باورها، و برگزاری آداب و مناسک خاص همراه است. 

    ادامه مطلب
  • آب
    عسکر بهرامی,محمدحسین شمسایی

    آب، مایع حیات‌بخش و یکی از تأثیرگذارترین عناصر حیاتی در فرهنگ و فولکلور مردم ایران. جلوه‌های گسترده‌ای از فرهنگ، تمدن و هنر ایرانیان تحت تأثیر باورها و اسطوره‌هایی بوده است که دربارۀ آب پدید آمده‌اند.

    ادامه مطلب
  • حجة الوداع
    فرامرز حاج منوچهری

    حَجَّةُ الْوِداع، آخرين حج پيامبر اکرم (ص) در سال پايانی عمر خود که در سیرۀ نبوی از اهمیت ویژه برخوردار است. 

    ادامه مطلب
  • حجر الاسود
    فرامرز حاج منوچهری

    حَجَرُالْاَسْوَد، سنگ سیاه‌رنگ نصب‌شده در رکن اسود، یکی از ارکان خانۀ کعبه. این سنگ که در مجموعۀ اجزاء مسجدالحرام قراردارد، نزد مسلمانان از ارزش معنوی بسیار برخوردار است.

    ادامه مطلب
  • حج
    جواد فیروزی,نرگس صادقی گویا

    حَجّ، عبادتی واجب در اسلام که طی آن، هر مسلمان باید در صورت استطاعت، دست‌کم یک بار در عمر خویش، خانۀ کعبه را زیارت کند. 

    ادامه مطلب

تازه های نشر مرکز

اخبار و گزارش

کارگاه و سمینار

مقالات دائرة المعارف بزرگ اسلامی براساس موضوع

ورود به سایت

مرا به خاطر بسپار.

کاربر جدید هستید؟ ثبت نام در تارنما

کلمه عبور خود را فراموش کرده اید؟ بازیابی رمز عبور

کد تایید به شماره همراه شما ارسال گردید

ارسال مجدد کد

زمان با قیمانده تا فعال شدن ارسال مجدد کد.:

ثبت نام

قبلا در تارنما ثبت نام کرده اید؟ وارد شوید

کد تایید را وارد نمایید

ارسال مجدد کد

زمان با قیمانده تا فعال شدن ارسال مجدد کد.: