مقاله


انتخاب گروه : انتخاب سال : انتخاب ماه :
نظام‌های معنایی و نزاع‌های فکری عصر صفوی / مهدی فدایی‌مهربانی - بخش سوم | ۱۱:۵۸,۱۳۹۷/۷/۲|

در مقاله قبل به شکل‌گیری تسنن دوازده‌امامی در نیمه دوم عصر صفوی اشاره کردیم و گفتیم که کسی چون کمال‌الدین حسین میبدی (م909) شخصیتی سنی‌مذهب بود که صاحب شرحی بر دیوان منسوب به امیرمومنان علی‌بن‌ابی‌طالب و متمایل به مکتب عرفانی ابن‌عربی بود که همزمان معتقد به مذهب تسنن و ولایت امامان دوازده‌گانه و حتی غیبت و مهدویت امام زمان(عج) بود. (رک: میبدی، 1379: 210-201)

برهان حدوث در مغرب زمین / سید مرتضی حسینی شاهرودی | ۸:۴۰,۱۳۹۷/۷/۲|

برهان حدوث یکی از دیرینه ترین براهین وجود خدا است که تقریرهای کلامی و فلسفی متعدد دارد. آنچه در این مقاله مورد بررسی قرار گرفته صورت متعارف آن در مغرب زمین است که به حدوث زمانی جهان پرداخته و از این طریق وجود خدا را اثبات کرده است. تقریرهای دیگر آن مانند حدوث ذاتی و نیز حدوث جوهری که در فلسفه اسلامی مورد توجه ویژه قرار دارد، در مغرب زمین یا اصلاً مطرح نگردیده و یا بدان تصریح نشده است.

بررسی تطبیقی میان حکمت ایران باستان و فلسفه یونان / رضا سلیمان حشمت | ۸:۳۲,۱۳۹۷/۷/۲|

در برقراری تطبیق و مقایسه میان دو تفکر یا حوزه فکری، بویژه تفکر متعلق به دوره باستان، به دو روش میتوان عمل کرد؛ روش اول، مطالعات تاریخی و اثبات تأثیر و تأثر میان دو فرهنگ بر اساس شواهد تاریخی است و روش دوم آن است که مؤلفه های هر تفکر و شباهتهای آنها با یکدیگر بررسی شود. در این میان، لغت شناسی تعابیر و واژگانی که در هر نظام فکری بکار میرود و بررسی نقاط مشترک و متفاوت آنها، جایگاهی خاص دارد.

ابن سینا / سید محمد خامنه ای | ۸:۲۶,۱۳۹۷/۷/۲|

شناخت فلسفه و حتی زندگی هر حکیم دانشمند بدون تعمق در زندگی و اوضاع و احوال زمانهیی که در آن میزیسته میسر نیست. این امر درباره فلاسفۀ بزرگی که ابداعات آنها فصلی جدید در تاریخ فلسفه گشوده است، ضروریتر مینماید.

پیشینه تاریخی برگزاری مراسم روز عاشورا در جوامع شیعی/ احمد خامه یار | ۱۱:۰,۱۳۹۷/۷/۱|

درباره زمان پیدایش و شکل‌گیری مراسم روز عاشورا در میان جوامع شیعی، با استناد به گزارش‌های مورخان معتبر عراقی همچون ابن جوزی (المنتظم، ج۱۴، ص۱۵۰) و ابن اثیر (الکامل فی التاریخ، ج۸، ص۵۴۹) مبنی بر عزاداری‌های شیعیان بغداد در روز عاشورا که در زمان معزّالدوله دیلمی (حکومت: ۳۳۴-۳۵۸ق) از سال ۳۵۲ق آغاز شد

نظام‌های معنایی و نزاع‌های فکری عصر صفوی / مهدی فدایی مهربانی- بخش دوم | ۱۰:۳۷,۱۳۹۷/۷/۱|

در مقاله قبل گفته شد این تصور که «علمای شیعی که عمدتا از مناطق جبل‌عامل آمدند، عامل شیعی‌گردانیدن ایران بودند»، بیش از حد تصوری خام است. اگر اقدامات شیعه‌گرایانه برخی خان‌های مغول نظیر غازان‌خان و شیعه شدن اباقاخان (مقتول به سال 688) و اولجایتو(1) (حکومت: 716-703) در دوره ایلخانان (رک: اقبال‌آشتیانی، 1376: 316) را کنار بگذاریم، حقیقت این است که گرایش ایران به سوی تشیع، پیش از صفویه یعنی از زمان تیموریان و ترکمانان جدی شده بود.

آموزش و پرورش دختران در تاریخ / امید اخوی | ۱۰:۱۰,۱۳۹۷/۷/۱|

جامعه ایران در آستانه مشروطیت وارد مـــرحــــلــــــه جدیدی از تغییر و تحول در ساختار سیاسی - اجتماعی شد که با دوران پیش از آن تفاوت چشمگیری داشت. از جمله در زمینه حضور زنان در عرصه اجتماع و سیاست، فرهنگ این تحول شایسته ذکر و قابل مطالعه است. نظر تعدادی از محققان بر منزوی بودن زنان عصر قاجار از فعالیت‌های گوناگون جامعه قرار داشته است.

مجالس عزاداری کرمان / حجت‌الاسلام والمسلمین محمدجواد حجتی کرمانی-بخش سوم | ۱۰:۲,۱۳۹۷/۷/۱|

با اعتذار از خوانندگان ارجمند که به این شاخ و آن شاخ می‌پریم، اجازه بدهید همان‌گونه که در آغاز نگارش خاطرات مجالس عزاداری کرمان با الهام از مقالات استاد دکتر مهدوی دامغانی از تهران شروع کردم و بعد به کرمان رفتم، حالا هم در وسط مطلب، با توجه به عنایت جناب استاد به این یادداشت‌ها، چند دقیقه‌ای از کرمان به تهران بیایم و باز برگردم به کرمان:

مشروطه و رویارویی با اصلاحات در اصفهان و تهران در دوران قاجار – بخش سوم | ۱۱:۵۳,۱۳۹۷/۶/۳۱|

سخن از مناسبات و روابطِ اجتماعیِ کار به شیوه جدیدی است که تا قبل از آن به شیوه سنتی انجام و مدیریت می شد و تعیین کننده درک خود، دیگری و جهان اجتماعی می‌شد. اما اکنون، تماماً گسسته است و جایگزین آن ، روابط جدیدی است که تولید کننده درک فرهنگیِ دیگرگونه ای از «خود ، دیگری، کار و شهر» می‌شود.

پزشک احمدی؛ قاتل یا ابزار قتل؟! / سیدمحسن موسوی‌زاده جزایری | ۱۱:۴۱,۱۳۹۷/۶/۳۱|

سپیده‌دم یکی از روزهای 1322 پزشک احمدی را با دستهای دستبند شده به میدان توپخانه تهران آوردند و همین‌که خواستند او را دار بزنند فریاد زد: «ای مردم من بی‌گناهم، مقصر دیگران بودند». بااین‌حال مأموران اعدام فرصت ندادند و طناب دار را به گردنش انداختند و چند لحظه بعد جنازه پزشک احمدی، قاتل خونخوار زندان قصر که بارها شاهد لحظات جان دادن قربانیان خود بود از طناب دار آویزان شده بود و نسیم صبحگاهی آن را تکان می‌داد.1

معیشت روستاییان گیلانی‌ در دوره ی قاجار / علیرضا احمدی | ۱۱:۳۴,۱۳۹۷/۶/۳۱|

استان گیلان یکی از استان‌های شمالی کشورمان است که دارای طبیعتی زیبا و پوشیده از جنگل و سرشار از منابع آبی است، به‌طوری‌که استان رشت پرباران‌ترین استان کشور است، میزان بارش سالیانه آن حدود ۱۳۵۹ میلی‌متر مربع است.

ترومای مشروطه / محمدرضا مرادی طادی | ۱۱:۱۷,۱۳۹۷/۶/۳۱|

ادوار تاریخ ایران‌زمین را بر مبنای پارامترهای متفاوتی تقسیم‌بندی می‌کنند که عموماً تقسیم‌بندی رایج بر اساس سلسله‌های سیاسی حاکم بوده است؛ برای نمونه، در متون تاریخی به‌کرات با عبارتی مثل عصر سلجوقیان یا دورۀ غزنویان یا مانند این‌ها روبه‌رو می‌شویم. واقع امر این است که به‌رغم وجود چنین تقسیم‌بندی‌هایی در متون تاریخی و تحقیقات مرتبط (حوزه‌هایی مثل تاریخ ادبیات، باستان‌شناسی، جامعه‌شناسی تاریخی و امثالهم)، ولی در عالم واقع گاه به‌سختی می‌توان مابین این دوره‌های مختلف خطوط تمایز پررنگی ترسیم کرد.

نظام‌های معنایی و نزاع‌های فکری عصر صفوی / مهدی فدایی‌مهربانی – بخش اول | ۸:۳۱,۱۳۹۷/۶/۳۱|

تصوف به شکل رسمی آن یکی از نظام‌های معنایی مورد بررسی ماست که در این دوره با ظهور صفویان از اهمیت فوق‌العاده‌ای برخوردار شد. پیش از ظهور صفویان در قرون هشتم و نهم تصوف تقریبا به یک گرایش عمومی و اجتماعی بدل شده بود و شاهد شکل‌گیری خانقاه‌های بزرگی در شهرهای مختلف ایران هستیم.

مکن ای صبح طلوع / دکتر احمد جلالی | ۸:۳,۱۳۹۷/۶/۳۱|

وجوه هنری هر مراسم آئینی در میزان تاثیر، گستره و ماندگاری آن تعیین کننده است. آئین های عاشورائی با صور مختلف هنری، بخصوص شعر و لحن و آهنگ، به طور چشمگیری آمیخته است. این آمیختگی به نوبه خود در نگاهداری و انتقال نسل به نسل سبک و سیاق این آئینها نقشی اساسی دارد

عاشورا در تاریخ / رسول جعفریان | ۹:۳۷,۱۳۹۷/۶/۲۷|

مسلمانان از اواخر قرن اول هجری می‌آموزند كتابچه‌هایی تحت عنوان «جزء» كه شامل احادیث می‌شود تهیه كنند. در قرن دوم این كتابچه‌ها بزرگ‌تر شدند و علاوه بر احادیث، رویدادهای تاریخی نیز به همین طریق جمع‌آوری می‌شدند. اسكلت تاریخ صدر اسلام كه در قالب همین كتابچه‌ها گذاشته شده است، توسط تابعین دوم و سوم بنا شد.

ورود

نام کاربری (ایمیل) :
کلمه عبور :
رمز عبور را فراموش کرده اید؟
کاربر جدید هستید ؟ ثبت نام در تارنما