اخبار و گزارش

فروردین‌ماه سال ۳۹۷ هجری خورشیدی، در شهر توس، کودکی چشم به جهان گشود که بعدها به قدرتمندترین و پرنفوذترین وزیر تاریخ ایران تبدیل شد. خواجه نظام‌الملک طوسی، مردی که نامش لرزه بر اندام دشمنان ملک می‌انداخت، با نوشتن «سیاست‌نامه» (سیرالملوک)، نه‌تنها یک راهنمای حکمرانی، بلکه سندی از نبوغ دیوان‌سالاری ایرانی را به یادگار گذاشت.

وطن‌دوستی در فرهنگ ایرانی، فقط یک احساس عاطفی یا تعلق جغرافیایی نیست؛ بلکه مفهومی چندلایه است که در زبان، تاریخ، ادب و هویت جمعی ایرانیان ریشه دارد. این مفهوم در شعر و نثر فارسی، از گذشته تا امروز، در پیوند با واژه‌هایی چون وطن، میهن، ایران، دل‌بستگی ملی، مسئولیت‌پذیری و ارزش‌گرایی حضور داشته و به‌عنوان بخشی از حافظه فرهنگی یک ملت شناخته می‌شود.

اسطوره‌ها، پلی میان جهان انسان‌ها و جهان ارواح و خدایان هستند؛ آنها تلاش می‌کنند با هرج‌ومرج دهشت‌آور، اعمال نفوذ کنند و حکم برانند و آدمی را با اسرار مرگ مواجه سازند. باید گفت اساطیر، خاستگاه ادیان نیز هستند؛ آنها فرهنگ‌ها را تعریف می‌کنند و جایگاه آنها را نشان می‌دهند. به این ترتیب اسطوره‌ها می‌توانند به مسائلی بپردازند که در چارچوب تبیین‌های معقول ناشی از تجربه بشری، پاسخی برای آنها وجود ندارد.

پژوهش‌ها و تحقیقات ارزنده و ماندگار جلیل دوستخواه در معرفی و روشنگری اوستا و فرهنگ و ادبیات و تاریخ ایران باستان، چراغ راهی برای علاقه‌مندان به ایران است، راهنمایی برای شناخت ریشه‌ها و خاستگاه‌های فرهنگ ایرانی و عناصر آن که در تار و پود فرهنگ و زبان ایرانیان امروز تنیده‌اند و در طول هزاره‌ها، دوام آورده‌اند.

کتاب «نوروز و مهرگان»، پژوهشی تاریخی-اسطوره‌ای در فرهنگ ایران است که با نگاهی چند جانبه به آیین‌های کهن آن را در گذر زمان بررسی‌ می‌کند.

یکصد و هفتاد و سومین شمارهٔ مجلهٔ بخارا با مینیاتوری از «داستان گذر سیاوش از آتش» منتشر شد.

شاهنامه در خوانشی فراتر از یک منظومه‌ حماسی، به سندی زنده از تاریخ فرهنگ و تمدن ایران تبدیل می‌شود؛ متنی که در آن از آرایش سپاه و آیین‌های جنگی تا درفش‌ها، سلاح‌ها، موسیقی رزمی، محاصره‌ی دژها و رفتار با اسیران، نشانه‌هایی روشن از نظم اجتماعی و نظامی ایران کهن دیده می‌شود. این نگاه، شاهنامه را نه فقط روایت پهلوانی، بلکه تصویری از سازوکار یک تمدن دیرپا معرفی می‌کند.

حماسه یکی از مهم‌ترین ژانرهای ادبی است که نه تنها داستان‌های گذشته را روایت می‌کند، بلکه ارزش‌های شجاعت، فداکاری و عدالت را در قالب شعر و نثر به ارمغان می‌آورد و به عنوان نمادی از هویت ملی و امید به آینده، همچنان زنده و تأثیرگذار است.

امروز، پانزدهم فروردین، هشتاد و پنجمین سالروز درگذشت پروین اعتصامی است؛ بانویی که نامش با اخلاق‌گرایی، خردورزی، تعهد اجتماعی و زبانی استوار در شعر فارسی گره خورده است. پروین در روزگاری پر از محدودیت، با بهره‌گیری از تمثیل، مناظره و طنز، صدای عدالت‌خواهی و انسان‌دوستی را در ادبیات معاصر ایران بلند کرد و به یکی از ماندگارترین چهره‌های شعر فارسی بدل شد.

مروری بر کارنامه پرفراز و فرود مردی که از مطب طبابت در سبزوار به تالارهای وزارت و سفارت رسید و نامش با حافظ، خیام و تاریخ تصوف گره خورد؛ روایتی از نبوغ، نقدها و یادداشت‌هایی است که آینه تمام‌نمای یک قرن تلاطم در تاریخ ایران است.