صفحه اصلی / مقالات / دانشنامه تهران بزرگ / بانوان دوستدار کلیسا، انجمن /

فهرست مطالب

بانوان دوستدار کلیسا، انجمن


آخرین بروز رسانی : پنج شنبه 21 آبان 1405 تاریخچه مقاله

بانوان دوستدار کلیسا، انجمن \anjoman-e bānovān-e dūst-dār-e kelīsā\، انجمن فرهنگی ـ خیریـۀ ویژۀ زنان ارمنی. این انجمن در 1305 ش/ 1926 م (دانشنامه ... ، 150؛ سعیدی، 323) به پیشنهاد یسایی یسایان و وارتان هوانسیان، به‌ترتیب، رئیس و نایب‌رئیس شورای [رهبری] جامعۀ ارمنیان تهران، و با دعوت از گروهی از بانوان به‌منظور مساعدت زنان به هیئت‌مدیرۀ کلیساها در ادارۀ امور کلیساها تشکیل شد. در همین سال، هیئت‌مدیره‌ای مرکب از 7 تن از اعضا، به ریاست خانم ویکتوریا پادماگریان، برای ادارۀ انجمن برگزیده شد (هاروتونیان، 75؛ ملکی، 146). 
بنابر اساسنامۀ انجمن بانوان دوستدار کلیسا، بخشی از امور کلیساهای گئورگ مقدس و تادئوس ـ بارتوقیموس مقدس، ازقبیل تزیینات داخلی کلیساها، فروش شمع، گردآوری اعانات، و کمک به نیازمندان به این انجمن سپرده شده بود (سعیدی، همانجا؛ هاروتونیان، 75-77؛ ملکی، همانجا). 
برگزاری سخنرانی یا اجتماعات در موضوعات دینی و اخلاقی برای تقویت روحیۀ وابستگی به کلیسای ارمنی در خانواده‌ها، تقویت سنن و مقدسات در جامعۀ ارمنیان تهران، تقبل شهریۀ دانش‌آموزان بی‌بضاعت و مساعدت در چاپ نشریات دینی و اخلاقی از دیگر وظایف و فعالیتهایی است که طبق اساسنامۀ یادشده به عهدۀ این انجمن می‌باشد (داودیـان؛ هـاروتونیـان، 76-77). در 1316 ش، پـس از انتخاب هیئت‌مدیرۀ جدید، که مرکب از 9 تن از بانوان ارمنی بود، اساسنامۀ انجمن بازنگری، و بند مربوط به «کمک به مراکز آموزشی» به مفاد آن افزوده شد (همو، 75؛ ملکی، همانجا). در این زمان که مدرسه‌های ارمنی به‌مانند مدرسه‌های دیگر اقلیتهای مذهبی، به دستور حکومت وقت، تعطیل شده بودند، با تلاش و همیاری مادی و معنوی اعضای این انجمن، انجمنی به نام زارتونک (بیداری) تشکیل شد که با به‌کارگیری معلمان بیکارشدۀ مدرسه‌های ارمنیان، مبادرت به تشکیل دوره‌های آموزش زبان ارمنی در خانه‌های اعضای انجمن، تا سطح پنجم ابتدایی کرد. حقوق این معلمان را نیز انجمن بانوان دوستدار کلیسا پرداخت می‌کرد. این تلاشها تا 1321 ش، که مدرسه‌های ارمنی دوباره بازگشایی شدند، ادامه یافت (داودیان؛ هاروتونیان، 76؛ ملکی، همانجا).
همچنین از فعالیتهای قابل‌توجه این انجمن در دورۀ حکومت پهلوی اول، تقبل بخشی از هزینه‌های مربوط به تبدیل تالار مدرسۀ هایکازیان ـ داویدیان، به کلیسا بوده است. این مدرسه که، پس از بسته‌شدن مدرسه‌های خارجی و اقلیتهای دینی بدون استفاده مانده بود، با تصمیم شورای جامعۀ ارمنیان، با تغییراتی به کلیسا بدل، و بر آن نام مریم مقدس نهاده شد. با این اقدام، دسترسی روزانۀ ارمنیان ساکن حوالی خیابانهای قوام‌السلطنه (30 تیر کنونی) و نادری (جمهوری اسلامی کنونی)، که با توسعۀ تهران و افزایش جمعیت ارمنیان منطقه، استفاده از کلیسای گئورگ مقدس واقع در خیابان شاهپور (وحدت اسلامی کنونی) برای آنها دشوار شده بود، آسان گردید (هاروتونیان، 75-76؛ داودیان). 
انجمن بانوان دوستدار کلیسا که در حال حاضر (1394 ش)، در محوطۀ کلیسای حضرت مریم، واقع در خیابان جمهوری، خیابان میرزا کوچک خان، مشغول فعالیت است، افزون‌بر کمکهای مادی و معنوی، در ادارۀ امور کلیساهای حوزۀ تهران، نیز در امور عام‌المنفعه و خیریه جهت حفظ دین، زبان و فرهنگ جامعۀ ارمنی و بسط و گسترش آن نقش بسزایی دارد (دانشنامه، همانجا). این انجمن همچنین برنامه‌هایی به مناسبتهای گوناگون برگزار می‌کند؛ مانند برپایی سالانۀ مراسم روز مادر، جشنها و اعیاد ملی و مذهبی، و نیز برنامه‌هایی برای بزرگداشت چهره‌های برجستۀ جامعۀ ارمنیان (هاروتونیان، 77؛ ملکی، همانجا).
تشکیل دوره‌های آموزش زبان ارمنی و منشی‌گری، کمکهای نقدی به مؤسساتی چون خانه‌های سالمندان، کمک مالی به بنیاد آموزش زبان ارمنی و تعلیمات دینی در مدرسه‌های ارمنی، و برگزاری سفرهای سیاحتی و زیارتی به اماکن مقدس ارمنیان در ایران و ارمنستان ازجمله فعالیتهای این انجمن است (داودیان؛ ملکی، 146؛ هاروتونیان، همانجا). 
از دیگر فعالیتهای این انجمن، کمک به انتشار و چاپ کتابهای هنرمندان ارمنی، همکاری در برپایی نمایشگاه آثار هنرمندان و مجالس سخنرانی به مناسبتهای گوناگون، و دعوت از اشخاص برجستۀ جامعۀ ارمنی برای سخنرانی است. 
بودجۀ این انجمن ازطریق کمکهای مردمی، برپایی مراسم، هدایا و حق عضویت اعضا تأمین می‌شود (ملکی، همانجا؛ هاروتونیان، 75). انجمن بانوان دوستدار کلیسا عضو شبکۀ ارتباطی سازمانهای غیردولتی زنان جمهوری اسلامی ایران است (همو، 77) و دارای هیئت‌مدیره‌ای مرکب از 7 نفر است که در مجمع عمومی برای مدت 3 سال برگزیده می‌شوند (داودیان).

مآخذ

دانشنامۀ ایرانیان ارمنی، به کوشش ژ. لازاریان، تهران، 1382 ش؛ داودیان، دیانا (رئیس انجمن بانوان دوستدار کلیسا)، گفت‌وگو بـا مؤلف؛ سعیدی، گلنـاز، «انجمنهـای زنـان در دوران مشروطه»، اطلاعات سیاسی ـ اقتصادی، 1385 ش، شم‍ 227-230؛ ملکی بخشمندی، آ.، «انجمن بانوان دوستداران کلیسا»، دایرةالمعارف زن ایرانی، تهران، 1382 ش، ج 1؛ هاروتونیان، ا.، «انجمنهای مستقر در پیرامون کلیسای مریم مقدس تهران»، پیـمـان، 1392 ش، س 17، شم‍ 66. 

شهناز جنگجو ـ مریم میرزایی

ورود به سایت

مرا به خاطر بسپار.

کاربر جدید هستید؟ ثبت نام در تارنما

کلمه عبور خود را فراموش کرده اید؟ بازیابی رمز عبور

کد تایید به شماره همراه شما ارسال گردید

ارسال مجدد کد

زمان با قیمانده تا فعال شدن ارسال مجدد کد.:

ثبت نام

عضویت در خبرنامه.

قبلا در تارنما ثبت نام کرده اید؟ وارد شوید

کد تایید را وارد نمایید

ارسال مجدد کد

زمان با قیمانده تا فعال شدن ارسال مجدد کد.: