«آمار در ایران همیشه مورد اختلاف نظر است». این جمله کوتاه فرد «ریچاردز» جهانگرد انگلیسی که در اوایل روزگار پهلوی اول به ایران آمد، با همه اختصار اما میتواند بیانکننده یک مشکل دیرینه تاریخی در ایران باشد؛ این که سرزمین ایران و مردماناش در گذر تاریخ، گویی با آمار هیچ نسبتی ندارند. از روزگار ریچاردز که کمی عقب برویم، با روایت ادوارد پولاک پزشک اروپایی عصر ناصرالدین شاه قاجار بهتر میتوانیم با این مشکل تاریخی آشنا شویم
«فرنگیمآبی» از آندست پدیدههای تاریخی دویست ساله اخیر ایران به شمار میآید که تاکنون تصویری دقیق از آن عرضه نشده و به دست نیامده است. این پدیده اما از موضوعهای مهم در حوزه تاریخ اجتماعی ایران برشمرده میشود که با وجود تمرکز برخی پژوهشگران بر جنبههای گوناگون آن، هنوز به گونه دقیق واشکافی نشده است. فرنگیمآبی، در یک تعریف گسترده، به یک دگرگونی بزرگ در تاریخ معاصر ایران اشاره دارد؛ رویارویی دو جبهه سنتگرایی و نوینخواهی در برابر یکدیگر. این اما یک تعریف کلی است که ممکن است بسیاری بپذیرند. هنگامی که به جزییات توصیف و تحلیل این پدیده وارد شویم، اختلافات بسیار در میان پژوهشگران و تاریخنگاران پدید میآید.
اسناد و مدارک مکتوب کهن از بودن ادیان و مذاهبی دیرینه در ایران باستان یا سرچشمه گرفتن آنها از این خطه از جهان خبر میدهند. در کتاب حاضر، از دین و آیین زرتشتی، کیش مهر، مانویت، باورهای زروانی و آیین مزدکی در پنج بخش مجزا و مستقل سخن میرود. اما از مباحثی که به نحلههایی کوچکتر چون کیومرثیه باز میگردد و از عقاید و ادیانی که نوشتهای درباره آنها در دست نیست، چشمپوشی شده است و همچنین از آنهایی که ایرانی نیستند، مانند آیین بودا و ادیان یهودی و مسیحی در ایران باستان سخنی به میان نمیآید.
پنجاهمین سالگرد انتشار کتاب «خلقیات ما ایرانیان» اثر محمدعلی جمالزاده بهانهای شد تا پژوهشکده فرهنگ، هنر و ارتباطات، همایش «خویشکاوی ایرانیان در دنیای مدرن» را در دستور کار خود قرار دهد و اهالی فکر را برای بحث «کیفیت تأمل ایرانیان نسبت به خویشتنِ خویش» گرد هم آورد. کتاب محمد علی جمالزاده، در واقع، نخستین اثری بود که میکوشید «هویت ایرانی» را از نگاه یک ایرانی به تحلیل بگیرد.
در جامعه آن روزهای ایران که هنوز سیطره موسیقی سنتی کم و بیش به چشم میخورد، معرفی ژانر دیگری از موسیقی که «پاپ» نام داشت، کاری بود کارستان و به غایت دشوار. در واقع تا سالهای سال، موسیقی تنها در انحصار خوانندگان سنتی بود و مردم چشم و گوششان تنها به صدای «تار» و نوای «نی» اخت گرفته بود. اما با گذر زمان و فراگیری موسیقی پاپ در فضای موسیقی جهان از یک طرف و پخش این نوع موسیقیها از رادیو و تلویزیون از طرف دیگر، تعدادی از هنرمندان و علاقهمندان موسیقی، متأثر از موسیقی غربی قرار گرفتند و آن را الگوی خود قرار دادند و تصمیم گرفتند بخت خود را در این راه بیازمایند
راهکارهایی بسیار برای گذر از مشکلات، آسانسازی سختیها و کنار زدن اندوه و غم، بر بستر پررمز و راز فرهنگ عامه در تاریخ ایران وجود داشته است؛ بستری که در خود عناصری معناآفرین و پرحرف دارد و دقت در لایههای گوناگون و کنکاش در معنای آنها میتواند بخشهایی پرکشش از آن را پیش روی ما تصویر سازد. در سده های دور آنگاه که اجتماع تازه شکل می گرفت، به تناسب نیازها آیینهایی نیز پدید میآمد؛ سنتهایی که انسان را در برابر طبیعت قهار اما سودمند و پهناور و در برابر مخاطرات روی زمین و زیر پهنای آسمان حفظ میکرد و از آسیبها در امان میداشت. پارهای از این وجوه آیینی فرهنگ در گذر روزگار به جای ماند و برخی به سبب تغییرها و دگرگونیهای تمدنی کناری نهاده شد و از یادها رفت. بیتردید تاثیر این آیینها و سنتها در شکلگیری پیوندهای اجتماعی موضوعی درخور توجه است.
صفحه اول روزنامه های امروز دوشنبه 6 اردیبهشت
فرهنگ رشیدی دومین فرهنگ عبدالرشید تتوی یی از شاعران دانشمند ایالت سند، در مغرب هندوستان (پاکستان کنونی) است که در سال 1064 هجری تألیف شده و دارای شاهدهای شعری است. فرهنگ رشیدی که ظاهراً نخستین فرهنگ انتقادی فارسی است، بنا به نظر نویسنده برگرفته از دو منبع است که در ضمن تالیف به نقد و بررسی مطالب آنها نیز پرداخته شده یکی فرهنگ جهانگیری و دیگری مجمع الفرس سروری. اما در این فرهنگ از منابع دیگری به صورت مستقیم یا باواسطه استناد شده است.
توجه به نسخ خطی و تصحیح آنها با هدف احیای علوم و فنون گذشتگان یكی از دغدغه های ادیبان و نسخه شناسان است. این آثار و دست نوشته های گران بها كه حاوی موضوعات گوناگون شاخه های مختلف علوم اند باید به عنوان اسناد كهن دانش های بشری مورد توجه ویژه قرار گیرند تا ارتباط علمی نزدیكی بین مردم در هر دوره با سطوح علمی در سابقه علمی ـ ادبی و تاریخی دیارشان برقرار گردد. اهمیت چنین دانش هایی، نویسنده این پژوهش را بر آن داشت كه ضمن معرفی یكی از رساله های خطی با موضوع عطر و عطرسازی به تصحیح آن نیز بپردازد.
آمريكا پس از سرخوردگي در جريان گروگانگيري جاسوسانش در سفارت اين كشور از سوي دانشجويان مسلمان پيرو خط امام و نااميدي از پيروزي در اين جريان به وسيله فشار سياسي و تحريم اقتصادي، درصدد حل اين قضيه از طريق نظامي برآمد.
کاربر جدید هستید؟ ثبت نام در تارنما
کلمه عبور خود را فراموش کرده اید؟ بازیابی رمز عبور
کد تایید به شماره همراه شما ارسال گردید
ارسال مجدد کد
زمان با قیمانده تا فعال شدن ارسال مجدد کد.:
قبلا در تارنما ثبت نام کرده اید؟ وارد شوید
فشردن دکمه ثبت نام به معنی پذیرفتن کلیه قوانین و مقررات تارنما می باشد
کد تایید را وارد نمایید