اخبار

بعد از شکل گیری حکومت اسلامی به دست پیامبر اکرم (ص) در مدینه و گسترش قلمرو آن به سراسر جزیرة العرب و سپس به مناطق مهم تحت سلطه دو امپراتوری روم شرقی و ایران ساسانی، ایجاد و توسعه تشکیلات اداری و مالی منسجم و گسترده ضروری بود. به گواه اطلاعات مندرج در منابع تاریخی، میراث دیوانی ایرانی از طریق دبیران ایرانی بیش از میراث رومی وارد دیوانسالاری اسلامی شد.

در جریان جنگ جهانی دوم و با اشغال ایران توسط قوای نظامی متفقین، کشور وارد چرخه‌ها ‌و گروه‌بندیهایی ‌در عرصه مناسبات بین الملل شد که بخش عمده آن خارج از اراده کارگزاران و حاکمان وقت بود. بی اعتنایی انگلستان و شوروی به اعلام بی طرفی حکومت ایران که به اشغال نظامی آن در شهریور1320 انجامید و کناره‌گیری رضاشاه از سلطنت، علاوه بر این که در سپهر سیاست داخلی نیز با نوعی خلأ قدرت همراه بود، روابط ایران با قدرتهای ‌درگیر جنگ را نیز دستخوش تغییر ساخت.

موسسات مالی جدید از جمله بانک، به جای آنکه به نفع ملت باشد، محملی بود برای دور باطل گرفتن امتیازهای بیشتر و در تنگنا قرار دادن دولت و سیاستهای جاری آن. دو دولت استعماری تزار روسیه و بریتانیای کبیر با دستاویز قرار دادن این موسسات مالی و فراهم نمودن منویات پولی و مالی درباریان و وزرای فاسد دوره ناصری و مظفری، استقلال سیاسی و اقتصادی ایران را زیر پا گذاشته و دستاویزی برای ترکتازی خود قرار داده بودند.

مطالعات سکه‌شناسی ساسانی از اواخر قرن هجدهم میلادی آغاز شد و تا کنون پیشرفت‌های چشم‌گیری داشته است، به‌گونه‌ای که امروز پاسخ بسیاری از پرسش‌ها و ابهامات تاریخ و باستان‌شناسی دورۀ ساسانی از تحقیقات سکه‌شناختی به‌دست می‌آید.

شعر روایتی زیبا از تاریخ است و مردم و جوهر زندگی آنها مایه و الهام‌بخش شاعر است. یکی از ارکان استوار شعر فارسی در ادبیات ایران، «نظامی» است. شاعری که بارتاب واقعیت اجتماعی زمانه یکی از خصوصیات شعر اوست. بررسی‌ها نشان می‌دهد نظامی به موضوعاتی لبریز از مایه‌های واقعیت و بیانگر حقیقت و عینیّت زندگی پرداخته و آثارش منابعی گرانقدر برای شناخت جامعه دوران او از منظرهای گوناگون به خصوص هنر نقاشی است.

ما ايرانيان جزو تعداد انگشت شمار كشورهايى هستيم كه دانش آموزان آن مى توانند متون نظم و نثر هزار ساله خود را، از شاهنامه تا سفرنامه ناصرخسرو، بخوانند. فهم متون قديمى فقط منحصر به افراد با سواد نيست.

بی‌رونقی جلسات شعر و گرم نشدن تنور ادبیات از دل آن‌ها در کنار خو کردن شاعران و ادیبان به فضای مجازی، رفته رفته ادبیات ایران را دچار نوعی انزوا کرده است.

بیش از یک قرن از شهادت رئیسعلی دلواری می‌گذرد، بزرگمردی که یکی دو سالی است تصاویر تازه‌ای از وی منتشر شده که تصاویر گذشته را رد می‌کند. با این اوصاف، پژوهشگران همشهری دلوار هنوز به قطع یقین تصویر جدید را نه رد کردند و نه تائید. گفت‌وگو با دو پژوهشگر تاریخ نشان‌دهنده این سردرگمی است.

ابوریحان محمد بن احمد بیرونی، دانشمند و ریاضی‌دان، ستاره‌شناس، انسان‌شناس، تاریخ‌نگار و طبیعی‌دان برجسته ایرانی است. سیزدهم شهریورماه در تقویم ایران به نام این دانشمند شهیر نامگذاری شده است. به همین مناسبت به سراغ کتاب « ابوریحان بیرونی» تالیف علامه علی‌اکبر دهخدا رفتیم و شر‌ح‌حال این دانشمند برجسته ایرانی را از زبان این کتاب روایت کردیم.

دین، از گذشته‌های دور جایگاهی ویژه در باورهای ایرانیان داشته است. اعتقادات دینی و باورهای برآمده از اندیشه دینی و فرازمینی، بخشی مهم از زندگی نه‌تنها ایرانیان که مردمان مشرق‌زمین را در تاریخ شکل می‌داده است.