اخبار

بر پایه روایات باستانی که در شاهنامه و ادبیات پهلوی آمده، می توان قدیمی ترین الگوی شاه گزینی ایران را در آن ها یافت. این ساختار شاه گزینی برپایه جهان بینی ساسانیان قرار دارد که دارای یک چارچوب معین و از پیش تعیین شده است و نیز قاعده منسجمی برای شاه گزینی دارد. پیش فرض مشروعیت حکومت یک شاه در این الگوی شاه گزینی، تعلق داشتن به خاندان شاهی، گزینش شاهزاده نخست زاده، نژاده بودن مادر، همچنین داشتن اسباب و نمادهای قدرت شاهی در تأیید حکومت وی نقش مهمی ایفا می کردند.

واژۀ پری، بازماندۀ پئیریکا pairikā- اوستایی است که از ریشۀ فعلی هندواروپاییper- «زاییدن، به وجود آوردن» مشتق شده است و پئیریکا را می توان «زاینده و بارور» معنی کرد. پریان که در گذشته ای دور ایزدبانوان قابل ستایش باروری بودند، پس از تحولی که زرتشت در باور ایرانیان به وجود آورد، به تمامی تبدیل به موجوداتی منفی گردیدند که در سپاه اهریمن با اغوای قهرمانان، نقش بس فعالی در برابر اهورامزدا و پیروانش بر عهده داشتند.

می‌گویند فصل زمستان که تمام می‌شود «تکه»، اولین موجودی است که بهار را خبر می‌دهد. تکه گردانی با جنبه‌های مختلف زندگی مردم، حلول سال نو و آیین‌های آن ارتباط دارد. «تکم» عروسکی بود که به شکل بز و از چوب ساخته می‌شد که دست‌ها و پاهایش متناسب با بدن حرکت می‌کرد. «تکمچی‌ها» آخر اسفندماه با حرکت دادن نمایش «تکم» و جمع کردن هدایایی، آمدن سال جدید را به مردم نوید می‌دادند. تکم خانی اردبیل و نمایش آیینی تکم چی آذربایجان شرقی نیز در فهرست میراث ناملموس آثار ملی به ثبت رسیده است.

در شرایطی که «لوور در تهران» است و موزه‌ی ملی ایران در حال به رخ کشیدن استعدادهای موزه‌داری خود به دنیاست، حرفِ عجیب و بدون سند مبنی بر خروج ۶۰۰ هزار شیء تاریخی، عملا خیلی چیزهای کشور را زیر سوال می‌برد.

«رمزشناسی حالات دست و بدن در هنرهای بودایی و هندویی» نوشته امیرحسین ذکرگو، پنجمین مجلد از مجموعه «نمادشناسی هنر شرق» است که در موسسه متن منتشر می‌شود. عنوان چهار مجلد نخست این مجموعه به ترتیب به این شرح است: «فیل در شمایل‌های هندویی و بودایی»، «مار در هنرهای هندویی و بودایی»، «پرنده‌های اساطیری در هنرهای هندویی و بودایی» و «ایزدان آب و آبزیان اساطیری».

«چهارشنبه‌سوری» که با نام‌ جشن چهارشنبه پایان سال نیز شناخته می‌شود، یکی از جشن‌های ایرانی است که در شب واپسین چهارشنبه سال (از غروب سه‌شنبه) برگزار می‌شود و نخستین جشن از مجموعه جشن‌ها و مناسبت‌های نوروزی است. در شاهنامه فردوسی اشاره‌هایی درباره بزم چهارشنبه‌ای در نزدیکی نوروز وجود دارد که نشان‌دهنده کهن بودن این جشن است. مراسم سنتی مربوط به این جشن ملی، از دیرباز در فرهنگ سنتی مردمان ایران زنده نگاه داشته شده‌ است.

به نقل از روابط عمومی موسسه خانه کتاب؛ شماره یازدهم فصلنامه نقد کتاب «ادبیات» ویژه پاییز 1396 به سردبیری مصطفی موسوی در 6 بخش «نقد شفاهی»، «نقد مکتوب»، «نقد آثار پیشین»، «نقد پژوهی»، «شایسته خواندن» و «نقدِ نقد» منتشر شد.

توجه کمتر به ادبیات معاصر در دانشگاه‌ها و تربیت نیافتن نیروی متخصص در حوزه نقد ادبی، از جمله مسائلی است که اهالی ادبیات همواره آن را گوشزد می‌کنند و هرکس به نوبه خود سعی بر ارائه راهکاری برای حل این موضوع دارد. محمود فتوحی فارغ التحصیل دانشگاه تهران در رشته زبان و ادبیات فارسی است و سابقه تدریس در دانشگاه‌های خارج و داخل کشور را دارد.

علی‌اکبر اشعری؛ عضو شورای سیاست‌گذاری سی‌ویکمین دوره نمایشگاه بین‌المللی کتاب تهران درباره جابه‌جایی محل برگزاری سی‌ویکمین دوره نمایشگاه بین‌‌المللی کتاب تهران و اعلام آمادگی مصلا برای جانمایی ناشران در فضای مسقف بیان کرد: ما باید به رای مردم احترام بگذاریم. اگر این کار را نکنیم؛ شاهد آن خواهیم بود که مردم برخلاف تصمیم‌های گرفته شده، به میل خود رفتار می‌کنند.

به مناسبت بازنشر کتاب «بی‌ریشه» از ترجمه‌های زنده‌یاد محمد قاضی پس از حدود 40سال و بیستمین سالگرد خاموشی وی، شبی از شب‌های بخارا به تجلیل از این مترجم با حضور دو نسل از همکاران قاضی، شخصیت‌هایی چون محمدرضا جعفری، ایرج پارسی‌نژاد، مهدی غبرایی، غلامرضا امامی و مسعود فروتن بعد از ظهر دوشنبه بیست‌ویکم اسفندماه با همکاری نشر کتاب پنجره در تالار فردوسی خانه اندیشمندان علوم انسانی برگزار شد.