انتشار «گنجینۀ ضرب‌المثل‌های دَری بهدینی»

1405/3/17 ۱۱:۰۴

انتشار «گنجینۀ ضرب‌المثل‌های دَری بهدینی»

کتاب «گنجینۀ ضرب‌المثل‌های دَری بهدینی» تألیف آزاده پشوتنی‌زاده از سوی انتشارات مرکز دائرة‌المعارف بزرگ اسلامی (مرکز پژوهش‌های ایرانی و اسلامی) منتشر ‌شد.

دبا: کتاب «گنجینۀ ضرب‌المثل‌های دَری بهدینی» تألیف آزاده پشوتنی‌زاده از سوی انتشارات مرکز دائرة‌المعارف بزرگ اسلامی (مرکز پژوهش‌های ایرانی و اسلامی) منتشر ‌شد.

کاظم موسوی بجنوردی، رئیس مرکز دائرة‌المعارف بزرگ اسلامی در یادداشت خود بر آغاز این کتاب چنین قلمی کرده است: « بخش مهمّی از فرهنگ دیرینه سال ایران و زبان فارسی و حتّی دیگر زبان‌ها و لهجه‌های رایج در ایران ما، در فرهنگ عامّه و مثال‌ها و مَثَل‌ها جلوه یافته و گذشته از ارزش‌های زبانی و ادبی، آگاهی‌های اجتماعی گران‌بهایی در آن میراث غنی و پربار در دسترس است؛ گرچه باید اذعان کرد که با وجود دامنۀ وسیع این قبیل آگاهی‌ها، پژوهش‌ها هنوز به اندازۀ کافی نبوده و در درجۀ نخست، آنچه اهمیّت خاصی دارد این است که اطلاعات لازم به نحو مقتضی گردآوری و در دسترس پژوهشگران در عرصه‌های متنوّع قرار گیرد. بنابر نظر پژوهشگران، این قبیل آگاهی‌ها حتّی می‌تواند در کار واژه‌سازی و وضع اصطلاحات و ترکیبات تازه و در نهایت گسترش بیشتر زبان فارسی تأثیر داشته باشد.

در پهنۀ ایران و در میان ایرانیان، ارزش‌های زبانی و ادبی بهدینان اهمیت خاص دارد و جست و جو و تحقیق در آن می‌تواند فرهنگ ایران را از ادوار باستانی حکایت کند و سرچشمه‌هایی از آن دوران به دست دهد. البته پژوهش در این عرصه آسان نیست و اکنون که به همّت و پشتکار بانوی دانشمند سرکارخانم آزاده پشوتنی‌زاده این مهم صورت گرفته است، باید از ایشان سپاسگزار بود و قدردانی کرد. اطمینان دارد که پژوهشگران در پژوهش‌های متنوّع در باب فرهنگ ایران و زبان فارسی هرچه بیشتر به ارزش‌های کتاب گنجینۀ ضرب‌المثل‌های دری بهدینی پی خواهند بُرد.»

آزاده پشوتنی‌زاده، پژوهش‌گر این کتاب در پیشگفتار خود بر این اثر نوشته است: «ضرب‌المثل‌ها بخش مهمی از فرهنگ عامه و ادبیات شفاهی هر ملت را تشکیل می‌دهند و بیانگر نحوۀ زیستن، هنرها و مشاغل آنانند. زرتشتیان ایران به زبان دری بهدینی گفتگو می‌کنند و از جامعۀ گویشوران‌شان تعداد زیادی باقی نمانده است. قدمت تاریخی زرتشتیان در ایران، ورود واژگان فارسی به زبان دری بهدینی و یا اختلاط فرهنگی میان زرتشتیان و دیگر هموطنان‌شان در ضرب‌المثل‌های دری بهدینی کاملاً مشخص است. از این بابت فرهنگ و ادبیات شفاهی زرتشتیان بخش غیرقابل تفکیک از فرهنگ ایران به شمار میرود که باید ثبت و ضبط گردد. در مقایسۀ تطبیقی ضرب‌المثل‌های ضرب‌المثل‌های دری بهدینی و فارسی، ده دسته‌بندی اصلی مشخص گردید که هرکدام به وجوه افتراق یا تشابهات می‌پردازد. گرچه وجوه افتراق بیشتر از تشابهات است؛ اما درکل هر دو گروه بر خصلت‌های اخلاقی یکسان و ارزش‌های اجتماعی مشترک تأکید دارند و تناقضی در اهداف اصلی وجود ندارد. دسته‌بندی ضرب‌المثل‌های دری بهدینی براساس برتری و اولویتِ استعمال توسط گویشوران زرتشتی به هفت بخش تقسیم شدهاند که به‌ترتیب شامل این موارد می‌باشد: 1. خوراکی‌ها، 2. اعضای بدن، 3. حیوانات و حشرات، 4. مشاغل، 5. پیوندهای خانوادگی، 6. عناصر چهارگانه، 7. دیگر ضرب‌المثل‌ها.

این پژوهش توصیفی ــ تطبیقی است، چراکه ماهیت توصیفی آن منجر به توصیف شرایط و عناصر تشکیل‌دهندۀ ضرب‌المثل‌های دری بهدینی شده و از این بابت تطبیقی است که مجموعه‌ای از ضرب‌المثل‌های فارسی را در راستای دسته‌بندی مفهومی و کاربردی با ضرب‌المثل‌های دری بهدینی مورد قیاس قرار داده است. روش گردآوری مطالب به صورت میدانی و کتابخانه‌ای است که بخش میدانی آن، طی بیست سال مصاحبه مداوم و پی‌درپی صورت گرفته است.»

علاقه‌مندان برای تهیۀ کتاب «گزیدۀ اسناد دیوانی عهد قاجار» که در 320 صفحه، با شمارگان 200 نسخه و به‌بهای ۸۰۰هزار تومان منتشر شده است، می‌توانند از راه‌های زیر اقدام کنند:

مراجعۀ حضوری به خانه کتاب دِبا (فروشگاه انتشارات مرکز) به نشانی تهران، میدان شهید باهنر (نیاوران)، خیابان شهید پورابتهاج (کاشانک)، شمارۀ ۲۱۰

مراجعه به فروشگاه اینترنتی انتشارات مرکز به نشانی  store.cgie.org.ir

تماس با انتشارات مرکز با شمارۀ تلفن‌های ۰۲۱۲۲۲۹۷۶۷۷ و ۰۹۱۲۳۹۳۱۸۳۶

نظر دهید
نظرات کاربران

کاربر گرامی برای ثبت نظر لطفا ثبت نام کنید.

گزارش

ورود به سایت

مرا به خاطر بسپار.

کاربر جدید هستید؟ ثبت نام در تارنما

کلمه عبور خود را فراموش کرده اید؟ بازیابی رمز عبور

کد تایید به شماره همراه شما ارسال گردید

ارسال مجدد کد

زمان با قیمانده تا فعال شدن ارسال مجدد کد.:

ثبت نام

عضویت در خبرنامه.

قبلا در تارنما ثبت نام کرده اید؟ وارد شوید

کد تایید را وارد نمایید

ارسال مجدد کد

زمان با قیمانده تا فعال شدن ارسال مجدد کد.: