صفحه اصلی / مقالات / دائرة المعارف بزرگ اسلامی / فقه، علوم قرآنی و حدیث / آل عمران /

فهرست مطالب

آل عمران


نویسنده (ها) :
آخرین بروز رسانی : سه شنبه 30 اردیبهشت 1399 تاریخچه مقاله

آلِ عِمْران، نام سومین سورۀ قرآن کریم. این سوره مدنی و دارای 200 آیه است و به مناسبت بیان سرگذشت خاندان عمران در آن به این نام خوانده شده است. منظور از عمران مذکور در این سوره، پدر حضرت مریم (ع) و مراد از آل عمران، حضرت عیسی (ع) و حضرت مریم‌اند. مادر حضرت مریم نیز احتمالاً مشمول این عنوان است (طباطبائی، 3 / 167). آل عمران یکی از هفت سورۀ بلند قرآن و بنا بر قول منسوب به امیرالمؤمنین علی (ع)، ابن عباس و جابربن زید، هشتاد و هفتمین سورۀ نازل شدۀ قرآن است (رامیار، 670).
در این سورۀ مبارکه خداوند مؤمنین را به توحید کلمه و صبر و ثبات در دفاع از اسلام و تقویت آن دعوت می‌کند و آنان را به حساسیت موقعیت ایشان در برابر دشمنانی مانند یهودیان و مسیحیان و مشرکان، که در آن زمان خود را بر مبارزه با اسلام جزم کرده بودند، متوجه می‌سازد حقایق دین را به ایشان تذکر می‌دهد و شبهات و وسوسه‌های منکران را از دلهای آنان می‌زداید. همچنین دربارۀ مریم (ع) و عیسی (ع)، جریان مباهله، انبیای بنی‌اسرائیل، یهودیان، دعوت اهل کتاب به اسلام و ضرورت صبر و تلاش و اتحاد، کعبه، ربا و حرمت آن سخن گفته می‌شود. چنین می‌نماید که تمامی این سوره به یکباره نازل شده باشد، زیرا آیات آن از آغاز تا پایان با یکدیگر هماهنگی دارد (طباطبائی، 3 / 6). اگر این نظر درست باشد، باید سوره آل عمران در سال 9 ق نازل شده باشد.

مآخذ

آلوسی، محمود، روح‌المعانی، بیروت، 1372 ق، 3 / 73؛ رامیار، محمود، تاریخ قرآن، تهران،1362 ش، صص 583، 594، 670، 671؛ سیوطی، جلال‌الدین، الاتقان فی علوم القرآن، به کوشش محمد ابوالفضل ابراهیم، قم، 1362 ش، 1 / 41، 43، 44، 192، 220، 235؛ طباطبائی، محمدحسین، المیزان، بیروت، 1972 م، 3 / 5-6؛ طبرسی، فضل‌بن حسن، مجمع‌البیان، قم، 1403 ق، 1 / 405؛ طبری، محمدبن جریر، تفسیر، مصر، 1324 ق، 3 / 107- 108؛ قرطبی، محمدبن احمد، الجامع الاحکام القرآن، بیروت، 1372 ق،4 / 2-4؛ معرفت، محمد هادی، التمهید فی علوم‌القرآن، قم، 1396 ق، 1 / 106، 107.

بخش معارف

 

ورود به سایت

مرا به خاطر بسپار.

کاربر جدید هستید؟ ثبت نام در تارنما

کلمه عبور خود را فراموش کرده اید؟ بازیابی رمز عبور

کد تایید به شماره همراه شما ارسال گردید

ارسال مجدد کد

زمان با قیمانده تا فعال شدن ارسال مجدد کد.:

ثبت نام

قبلا در تارنما ثبت نام کرده اید؟ وارد شوید

کد تایید را وارد نمایید

ارسال مجدد کد

زمان با قیمانده تا فعال شدن ارسال مجدد کد.: