گفتگو

آیت الله محقق داماد از اعضای شورای عالی علمی مرکز دائرةالمعارف بزرگ اسلامی و عضو پیوسته و رئیس گروه مطالعات اسلامی فرهنگستان علوم جمهوری اسلامی با انتقاد از سکوت دولت‌ها در نقض حقوق بشر و حقوق بشردوستانه گفت: چرا باید دولت‌ها در مقابل چشم بشریت جهان، ۱۶۷ کودک بی‌گناه در حال تحصیل را در دبستان بکشند، در حالی که دنیا ساکت باشد. تاریخ، سکوت دولت‌ها را فراموش نخواهد کرد که چنین ضربه‌ای به اخلاق بشریت زده شد.

هادی جعفری گفت:‌در سمپوزیوم افلاطون، موسیقی و رقص در کار نیست و به‌جای تفریح، هر میهمان مأمور می‌شود که یک خطابه فلسفی درباره اروس (خدای عشق) تنظیم کند. این تصمیم افلاطون، در واقع یک بیانیه‌ فلسفی و کمابیش انقلابی در تاریخ فرهنگ یونان باستان به شمار می‌رود. در این سمپوزیم، اروس، نه‌فقط یک نوع احساس شخصی، بل‌که یک نیروی برانگیزاننده‌ آموزش فضیلت و آفریننده‌ نوعی گفتمان فلسفی به شمار رفته است.

آندری ولوس، نویسنده برجسته روس، با رمان «بازگشت به پنج‌رود» جانی دوباره به کلمات پدر شعر فارسی بخشیده است. او که با نگاهی شرقی به بازخوانی عصر زرین سامانی نشسته، در این اثر درخشان، روایتگر سفر غریب و فیلسوفانه رودکیِ نابینا به زادگاهش است. در ادامه، گفت‌وگوی اختصاصی ایبنا با این خالق صاحب‌سبک را می‌خوانید که با ترجمه دقیق «آبتین گلکار» آماده شده تا پرده از چالش‌های بازآفرینی جهان شاعر بوی جوی مولیان بردارد.

استاد عبدالمجید ارفعی پژوهشگر و کارشناس زبان‏های باستانی، شهریور ۱۳۱۸ در بندرعباس به دنیا آمد. زبان‏های سومری، اوستایی، پارسی باستان، پهلوی و اکدی را در نزد استادان بزرگی آموخت و از معدود آگاهان به زبان ایلامی در جهان بود. در سال ۱۳۵۳ موفق به دریافت درجه دکتری از مؤسسه ‏‌شرق‌‏شناسی دانشگاه شیکاگو شد.

سید جواد میری گفت:‌تمام دغدغه من این بوده است که، نخست، تخیل عالمانه و آگاهانه انسانی محدود نشود؛ بلکه باید به تخیل پروبال داد. به همین دلیل بر مفهوم «تخیل» تأکید کرده‌ام؛ مفهومی که بیشتر در حوزه ادبیات، شعر، هنر، نقاشی، مجسمه‌سازی و هنرهای تجسمی به‌کار می‌رود. اتفاقاً سخن من این است که جامعه‌شناسی باید ریشه‌های هنری خود را بازیابی کند.

اواخر سال گذشته هم‌زمان با درگذشت یورگن هابرماس گفت‌وگویی با حسین مصباحیان درباره اندیشه‌های این متفکر آلمانی انجام دادیم. هابرماس از نسل دوم متفکران مکتب فرانکفورت است که بعدها تلاش کرد با نگاهی انتقادی به بنیان‌گذاران این مکتب، تئودورآدورنو و ماکس هورکهایمر، از آنان فاصله بگیرد. مصباحیان باور دارد از دو منظر ایده‌ها و رویکردها می‌توان اندیشه‌های یک متفکر را ارزیابی کرد.

احمد نادمی با بیان اینکه، آنچه سعدی را به عنوان یک متفکر و مصلح در جهان اثرگذار کرده است، آثار تعلیمی اوست، گفت: مشخصاً «گلستان» و در کنار آن «بوستان» که براساس مفاهیم اخلاقی و انسانی پایه‌ریزی شده‌اند، نماینده تمام‌عیار ادبیات تعلیمی هستند. مخاطب سعدی فطرت انسان است و او همچنان به عنوان یک «معلم» در جامعه ما حضور دارد.

رضا تسلیمی‌طهرانی گفت: طبقه متوسط جدید به شیوه‌­های مختلف با مدرنیته مرتبط است. این طبقه حامل ارزش­‌ها و مفاهیم مدرنی مانند فردگرایی، آزادی و مصرف گرایی (فرهنگی و مادی) است. تجددگرایی یکی از مهمترین مولفه­‌های جهان‌بینی اعضای طبقه متوسط جدید در عصر پهلوی اول است که در معماری، ادبیات و سبک زندگی اعضای این طبقه متجلی شده است.

چگونه تمدنی كه بارها زیر پای اسبان مهاجم فرسوده شده و مرزهای سیاسی‌اش جابه‌جا گشته، همچنان خود را به عنوان یك «واحد زنده» در حافظه جهان حفظ كرده است؟ پاسخ به این پرسش را باید در بطن «متون» جست.

این روزها شاهد یكی از حساس‌ترین و بحرانی‌ترین مقاطع در تاریخ معاصر كشورمان هستیم. جنگی نابرابر و غیرانسانی به ایران تحمیل شده كه در عین حال با مقاومتی بی‌سابقه از سوی مردم و حاكمیت مواجه شده است. این شیوه مواجهه با جنگ، بسیاری را در نقاط مختلف جهان متاثر كرده و از سوی بخش عمده‌ای از مردم دنیا با تحسین همراه بوده است. این مقاومت را می‌توان «تاب‌آوری» نیز نامید.