مقالات

موضوع بندی

جستجوی الفبایی

آقطی |
آقچه حصار | علی رفیعی آقچه حِصار (آق‎حصار)، شهری از استان اشکودرا در شمال آلبانی، در 22 کیلومتری شمال شهر تیرانا و 48 کیلومتری جنوب خاوری اشکودرا و 20 کمـ دور از ساحل دریا با 000’10 نفر جمعیت. آقچه‌حصار در یک منطقۀ کوهستانی واقع شده و دارای آب و هوای کوهستانی است. اطراف شهر را باغها و باغچه‎های بسیار احاطه کرده است. وجه تسمیه: ترک...
جعفرآباد | حسن موسوی زاده جعفرآباد \ jaʾfar-ābād\ ، سابقاً روستا و امروزه محله‌ای واقع در شمال تجریش.
اورجین، کوه | مجید یاسینی اورجین، کوه \ kūh-e ūrjīn\ ، یا گِلوکان، کوهی واقع در شرق شهر اوشان. این کوه با ارتفاع 933‘2 متر از سطح دریا در ˚51 و ´33 طول شرقی، و ˚35 و ´54 عرض شمالی جای دارد و از شمال به جاده و گردنۀ امامه به فشم، از جنوب به روستای گلوکان، از شرق به روستای امامه و از غرب به اوشان منتهی می‌شود.
فرحزاد | حسن موسوی زاده یا فره‌‌زاد، در گذشته روستایی از توابع شمیران، و امروزه از محله‌ها و گردشگاههای خوش‌آب‌وهوای شمال غربی تهران، واقع در محدودۀ منطقۀ 2 شهرداری تهران.
مسجد النبی | حسن موسوی زاده مسجدی در خیابان شهیـد عسکریـان، کوچۀ مسجد، در محلۀ جمال‎آباد واقع در منطقۀ 1 شهرداری تهران.
هفت، گردنه | سیما صفری گردنه‌ای واقع در مراتع بلندیهای کوه خرسنگ.
امر |
احمد بن ایوب | محمدحسن سمسار حافظ نخجوانی، معمار سده‌های 7- 8 ق / 13-14 م. از زندگانی او چون دیگر معماران نامدار ایران آگاهی نداریم.
حائطیه* |
ابن زاکور | محمدعلی لسانی فشارکی اِبْنِ زاكور، ابوعبدالله محمد بن قاسم بن محمد بن عبدالواحد ابن احمد (ح 1075-20 محرم 1120 ق/ 1665-11 آوریل 1708)، ادیب، فقیه، عارف، شاعر و مورخ. وی در فاس در خاندانی سرشناس به دنیا آمد كه تا این زمان نیز شهرت خود را همچنان حفظ كرده‌اند (گنون، المنتخب، 11). هنوز خردسال بود كه در فاس ــ كه آن هنگام از مراكز علمی...
ابن شقیر | حسن یوسفی اشکوری ابوالفتح شرف‌الدین نصرالله بن عبدالمنعم بن نصرالله بن حواری تنوخی دمشقی (604-673 ق / 1207-1274 م) محدث و ادیب حنفی مذهب.
ابن جابر، شمس الدین | محمد آصف فکرت اِبْنِ جابِر، شمس‌الدين‌ ابوعبدالله‌ محمد بن‌ جابر بن‌ محمد وادی‌ آشی‌ اندلسی‌ تونسی‌ (673- 749 ق‌/ 1274- 1348 م‌)، راوی‌ و محدث‌ مالكی‌. اصل‌ وی‌ از ودای‌ آش‌ غرناطه‌ بود، اما خود در جمادی‌الآخر 673 ق/ دسامبر 1274 م در تونس‌ زاده‌ شد (ابن‌ فرحون‌، 311؛ ابن‌ حجر، 5/ 152) و همانجا پرورش‌ يافت‌. از پدر خويش‌ جا...
ابن جد | علی اکبر ضیائی اِبْنِ جَد، نام‌ چند تن‌ از مشاهير خاندان‌ بنوجدّ در اندلس‌، در سده‌های‌ 5-7 ق‌/ 11-13 م‌. اين‌ خاندان‌ از لَبْله و اشبيليه‌ برخاسته‌ و در آن‌ نواحی‌ ثروت‌ فراوان‌ نيز اندوخته‌ بودند، ولی‌ نسبشان‌ به‌ بنی‌ محارب‌ ابن‌ فهر از طوايف‌ قريش‌ می‌رسد كه‌ بعد از فتح‌ اندلس‌ به‌ دست‌ مسلمانان‌، در آن‌ ديار اقامت‌ گزي...
ابن بزری | محمد آصف فکرت اِبْنِ بَزْری‌، زين‌الدين‌ جمال‌ الاسلام‌ ابوالقاسم‌ عمر بن‌ محمد بن‌ احمد بن‌ عِكْرِمۀ جَزَری‌ (471-560 ق‌/ 1078-1165 م‌)، فقيـه‌ شافعی‌. ابن‌ بزری‌ اهـل‌ جزيـرۀ ابن‌ عُمَر ــ شهری‌ در شمال‌ موصل‌ (اكنون‌ در تركيه‌) كه‌ از آن‌ تا موصل‌ سه روز راه‌ و محاط به‌ دجله‌ است‌ (ياقوت‌، 2/ 138) ــ و امام‌، فقيه‌، مفت...
جوریان |
ابن قاضی شهبه | علی رفیعی علامرودشتی عنوان خاندانی شافعی مذهب كه در سده‌های 7- 9ق / 13-15م در دمشق می‌زيسته‌اند. زادگاهِ اصلی اين خاندان گويا حَوران از نواحی دمشق يا از نواحی جبل دروز بوده است.
جاوید، تخلص | تهمینه بهمنش جاوید، تخلص چند شاعر ایرانی در سده‌های مختلف تاریخ ادبیات ایران (از اواخر سدۀ 10ق/ 16م تا زمان معاصر):
بدیعیه | بابک فرزانه بَدیعیّه، قصیده‌ای بلند در بحر بسیط، با رَویّ میم و گاه غیر آن که غالباً در ستایش پیامبر اکرم(ص) سروده شد، و هر یک از ابیات آن شاهدی برای یک یا چند صنعت بدیعی است.
اسحاقیه |
پچوی | منوچهر پزشک پَچَوی‌، ابراهیم‌ (982- ح‌ 1060 ق‌ / 1574-1650 م‌)، منسوب‌ به‌ ناحیۀ پچ‌ در مجارستان‌، مورخ‌ و دیوان‌سالار دستگاه‌ امپراتوری‌ عثمانی‌. شرح‌ احوال‌ پچوی‌ كه‌ به‌ سبب‌ اشارات‌ و تصریحات‌ خود وی‌ تقریباً روشن‌ است‌
ادیب طوسی | عزت ملا ابراهیمی اَدیبِ طوسی‌، محمدامین‌ (1283-1361ش‌/ 1904-1982م‌)، شاعر، نویسنده‌ و محقق‌ معاصر، فرزند شیخ‌ محمدحسین‌ گیلانی‌ (تنكابنی‌) از علمای‌ دینی‌.
اشجع سلمی | مریم صادقی بوالولید (یا ابوعمرو) اشجع بن عمرو (د پس از 203 ق/ 818 م)، شاعر و مداح هارون الرشید
ارتش، چاپخانه | عبدالحسین آذرنگ ارتش، چاپخانه \čāp-xāne-ye arteš\، امروزه: چاپخانۀ ارتش جمهوری اسلامی ایران (چاجا).
سکسکه | گلاله هنری انقباضهای پی‌درپی و غیرارادی عضلۀ دیافراگم و عضلات تنفسی بین‌دنده‌ای، که بر اثر آن، هوا به‌سرعت به درون ریه‌ها کشیده، و سبب بسته‌شدن سریع تارهای صوتی و دریچۀ واقع در بالای حنجره می‌شود و با ایجاد صدایی خاص همراه است («آشنایی ... »، بش‍‌ ؛ بردنورد، بش‍‌ ). معمولاً این صدا با سرعت و پیاپی شنیده می‌شود.
اعتمادزاده، محمود |
محمودیه | حسن موسوی زاده پیش از این روستا و امروزه محله‌ای در شمال شهر تهران.
احمدآباد | شیوا جعفری احمدآباد \ ahmad-ābād\ ، سابقاً روستـایی در بخش لواسانات و امروزه محله‌ای در شهر لواسان. احمدآباد تا 1348 ش، ده کوچکی از دهستان لواسان کوچک واقع در دوکیلومتری جنوب‌ غربی روستای گلندوک در بخش افجه به شمار می‌رفت. این روستا در 1335 ش، 38 تن جمعیت داشت ( گزارش ... ، 1) که بیشتر به کار کشاورزی اشتغال داشتند. باقل...
آهاربشم، کوه | مجید یاسینی , ناصر پازوکی طرودی آهاربشم، کوه \ kūh-e āhār-bašm\ ، کوهی واقع در انتهای خط‌الرأس شمالی قلۀ توچال مشرف به انتهای دره و دشت چمن مخمل.
چال مگس، آبشار | سیما صفری چال‌مگس، آبشار \ āb-šār-e čāl-magas\ ، آبشاری در کوههای دارآباد.
آق مسجد | حسین قره چانلو نام سابق شهر قزل اردا و مرکز ایالتی به همین نام (قزل اردا) در شرق دریاچۀ آرال و در مسیر سفلای رود سیحون با حدود 129,000 نفر جمعیت (سرشماری 1972م) و°65 و´28 طول شرقی و°44 و ´48 عرض شمالی. این شهر در محدودۀ سرزمین کم‌ارتفاع ترکستان (دشت توران قدیم) واقع است. ارتفاع متوسط ایالت قزل اردا و شهرهای آن از سطح دریا ا...
حکمت عملی* |
اعتصامی، یوسف | علی میرانصاری (1253-1316 ش / 1874-1937 م)، نویسنده و از نخستین مترجمان آثار غربی به زبان فارسی. پدر وی میرزا ابراهیم مستوفی (اعتصام‌الملك) اهل آشتیان بود كه در جوانی با سمت استیفای آذربایجان به تبریز رفت و تا پایان عمر در آنجا ماند (دهخدا، «ج»؛ آرین‌پور، 2 / 113؛ مجتهدی، 17). یوسف در تبریز زاده شد و در همانجا زیر نظر پدر ب...
الب | علی اکبر دیانت یا اَلْپ و آلب، كلمه‌ای است تركی كه در گویشهای گوناگون این زبان به معنی پهلوان، جنگاور، دلیر و بهادر (كاشغری، 1 / 44، 112؛ كاظم قدری، 2 / 125-126) به عنوان لقب و صفت دلاوران و قهرمانان و شاهزادگان ترك( كوپرولو، «تشكیل ... »، 149) به كار می‌رفته است. در میان اقوام كهن ترك به كسانی كه عقاب را با تیر شكار، و پر ...
البستان | عباس سعیدی شهری در جنوب شرقی آناتولی (تركیه). نام البستان به صورتهای گوناگون درمتون دوره‌های مختلف آمده است: اَبُلُسْتَیْن (یاقوت، 1/93)، اَبْلُسْتَیْن (ابن‌اثیر، 12/ 88)، اَبُلَسْتَیْن (اقبال، 213)، اَبْلَسْتَیْن ( بستانی، 1/ 269)، اَبُلِسْتَیْن (دوسون، III/488)، ابلستان (حمدالله، نزهة ... ، 94)، آبلستان (فصیح، 1/345، ...
پدر سالاری |
ارمنی |
بحری | مرجان افشاریان بَحْري‌، قاضی محمود (1042-1130ق‌/ 1632- 1718م‌)، عارف‌ و شاعر مشهور دكن‌. بحري‌ در گوگی (از توابع‌ بيجاپور دكن‌) زاده‌ شد و 20 سال‌ نخست‌ زندگی را در آنجا سپري‌ كرد. نام‌ پدرش‌ شيخ‌ بحرالدين‌ بود و به‌ همين‌ سبب‌، وي‌ تخلص‌ بحري‌ را براي‌ خود برگزيد. او در تصوف‌ مريد شيخ‌ محمدباقر از سلسلۀ قادريه‌ بود، ولی مد...
بدوی |
جریاب |
ابن لباد |
تقطیع |
ابن ابی سرایا* |
ابن خاتمه | یوسف رحیم لو اِبْنِ خاتِمه‌، ابوجعفر احمد بن‌ علی‌ بن‌ محمد بن‌ علی‌ بن‌ محمد بن‌ خاتمۀ انصاری‌ اَلْمَری‌ (د 770 ق‌/ 1369 م‌)، پزشك‌، تاريخ‌ نويس‌، اديب‌، شاعر، فقيه‌، محدث‌ و زاهد اندلسیِ‌ مالكی‌ مذهب‌. كنيۀ او را ابوالعباس‌ نيز گفته‌اند (ابن‌ قاضی‌، 1/ 86). چنانكه‌ از نسبت‌ او پيداست‌، زادگاهش‌ شهر المريّه، در جنوب‌ اسپ...
ابن رقیقه | محمدهادی مؤذن جامی اِبْنِ‌رُقَیْقه، ابوالثناء سدیدالدین محمود بن عمر بن محمد بن ابراهیم بن شجاع شیبانی حانوی (564-635 ق/ 1169- 1238 م)، طبیب و شاعر. شهرت او با اشكال تصحیف شده: ابن زُقیقه، این دقیقه، ابن رفیقه نیز در منابع دیده می‌شود، اما در قدیم‌ترین و موثق‌ترین آنها یعنی عیون الانباء ابن ابی اصیبعه (2/ 219) به صورت ابن رقیقه...
ابن سرافیون |
ابومحمد مرتعش |
چرند و پرند |
ابوعمرو بن نجید | نجیب مایل هروی اسماعیل‌ بن نجید بن احمد بن یوسف‌ بن خالد سُلَمی نیشابوری (272 یا 273-365 یا 366 ق / 885 یا 886- 976 یا 977 م)، صوفی و محدّث خراسانی که با قبیلۀ سُلَیم، منسوب به سلیم ‌بن منصور بن عکرمه نسبت داشته است (سمعانی، 7 / 181؛ ابن‌اثیر، 1 / 553-554).
ابوعمار | احمد پاکتچی عبدالکافی بن ابی یعقوب یوسف بن اسماعیل بن یوسف بن محمد تِناوَتی (د پیش از 570 ق / 1175 م)، متکلم و فقیه اباضی وهبیِ اهل وَرجلان.

مقالات

ورود به سایت

ثبت نام

در جستجوی چه هستید ؟

مقالات

ورود به سایت

ثبت نام