مقالات

موضوع بندی

جستجوی الفبایی

ابوالحسن ابیوردی | علی اکبر دیانت علی بن احمد، معروف به دانشمند (936-966 ق / 1530- 1559 م)، متكلم و فقیه امامی و آشنا به علوم ریاضی.
اریسمانی | اسفندیار طاهری , سمیه حسنعلیان اریسمانی / ʔarīsmânī/ ، از گویشهای مرکزی ایران، که در روستای اریسمان، از توابع بخش امامزاده، شهرستان نطنز رایج است.
شازند | مریم سامعی نام کوه و غاری در شهرستان اراک، با نمودهایی اساطیری در فرهنگ مردم.
روزنامه سفر حج | فهیمه خسروی آدینه وند روزْنامۀ سَفَرِ حَجّ، یا عتبات عالیات و دربار ناصری عنوان اثری از بانو علویه یا به قولی، عالیۀ کرمانی که شرحی جذاب از خاطرات نویسنده از 1309 تا 1312 ق/ 1891-1894 م به همراه چند تن از ملازمان در سفر سه‌ساله به عتبات عالیات و سپس بازگشت به قم و از آنجا به تهران است که با رسیدن مؤلف به کرمان پایان می‎گیرد.
رمضانی | محمد جعفری (قنواتی) رَمِضانی، از مراسم مربوط به ماه رمضان که در شبهای نیمۀ اول، و به‌ویژه در شب پانزدهم این ماه برگزار می‌شود.
آزاد، هفته نامه | علی میرانصاری آزاد [āzād]، هفته‌نامۀ سیاسی و فرهنگی که به مدیریت سیدحسن کاشانی در کلکته منتشر می‌شد. نخستین شمارۀ آن به سرپرستی سیدجلال‌الدین حسینی کاشانی، ملقب به مؤیدالاسلام (مدیر روزنامۀ جبل‌المتین) در 8 ربیع‌الآخر 1317ق/ 16 اوت 1889م منتشر شد(صدر هاشمی، 1/ 139)، ولی از شمارۀ دوم، نام او بر آن دیده نمی‌شود. از این رو، گ...
اسکاتلند، کلیسای | بخش ادیان، اساطیر و عرفان اِسکاتلَند، کلیسایِ \ kelisā-ye [e]skāt-land\ ، کلیسای ملی اسکاتلند که در دوران جنبش اصلاح دینی (ه‍ م)، در این کشور شکل گرفت. این کلیسا در اصول اعتقادی، کالوَنی است و در شیوۀ اداره، پرِسبیتِری (مشایخی) است (در نظام پرسبیتری، ادارۀ امور دینی بر عهدۀ روحانیان و غیر روحانیان است و هر دو گروه پایگاهی برابر دارند)...
استنو | بخش علوم پایه و مهندسی اِستِنو \ [e]steno\ ، نیکُلائوس (صورت لاتینِ نام دانمارکیِ نیلس اِسدِنسِن؛ 1638-1686م/ 1047-1098ق)، زمین‌شناس و کالبدشناس دانمارکی. مشاهدات نخستین او به پیشبرد دانش زمین‌شناسی کمک فراوانی کرد. او در 1660م به آمستردام رفت تا در زمینۀ کالبدشناسی انسان به تحصیل بپردازد و در آنجا مجرای بزاقی بناگوشی را کشف کرد، ک...
امام حسین (ع)، دانشگاه | شیوا جعفری امام حسین (ع)، دانشگاه \ dānešgāh-e emām hoseyn\ ، دانشگاهی واقع در منطقۀ 4 شهرداری تهران در شمال بزرگراه بابایی بعد از پل لشکرک.
لواسانی، ملکشاه غازی | مریم بلندی کاشانی ملکشاه غازی، از حکمرانان محلی قرن 9-10 ق / 15-16 م.
نان | گلاله هنری قوت غالب مردمان که معمولاً از آرد گندم، جو و جز آنها تهیه می‌کنند.
اسیر |
هول چران، دره | مجید یاسینی دره‌ای واقع در شرق اردوگاه کلک‌چال و در امتداد شمالی درۀ یک‌باغ، بعد از گردنۀ سرچال بزرگ.
ابو اسحاق صابی |
انبیق |
چرکس محمد پاشا | علی اکبر دیانت (د 1034ق / 1625م)، سردار و صدراعظم عثمانی در اوایل سلطنت مراد چهارم، هفدهمین سلطان عثمانی. از اوایل زندگی او آگاهی زیادی نداریم. اصل او از چرکسها بود (دانشمند، III / 504).
ابن سعید |
ابن شعار | بشری حشمت پسند ابوالبرکات کمال‌الدین، مبارک بن احمد بن حمدان موصلی (صفر 593 ـ جمادی‌الآخر 654 / دسامبر 1196 ـ ژوئن 1256)، ادیب و مورخ.
ابن ابی الفیاض | مهران ارزنده اِبْنِ اَبی الْفَیاض، ابوبكر، احمد بن سعید بن محمد بن ابی‌الفیاض، معروف به ابن الغَشّاء (ح 379- 459ق / 989-1067م)، فقیه و مورخ اواخر دورۀ امویان و اوایل دورۀ ملوك الطوایفی ‌اندلس. از جزئیات زندگی او اطلاعی در دست نیست. تنها می‌دانیم كه در اِسْتِجّه در جنوب غربی قُرطبه به دنیا آمد و در جوانی نزد یوسف بن عَمْرو...
ابن عمید |
جادری | سارا حاجی حسینی جادَری، ابوزید عبدالرحمان بن محمد، فقیه و محدث مالکی اواخر سدۀ 8 ق/ 14م و اوایل سدۀ 9ق/ 15م. نسبت وی در منابع به صورتهای جادیری و جدیری هم یاد شده، و در المعیار المعرب ونشریسی به عنوان قدیم‌ترین منبع دربارۀ وی، اصل و خاستگاه او تلمسان آمده است (3/ 357؛ نیز نک‍ : ابن غازی، الروض...، 85؛ ابن قاضی، 2/ 404). جادر...
بیدار | علی میرانصاری بیدار، نام‌ 4 نشریه‌ در ایران‌ و افغانستان‌: 1. بیدار، روزنامه‌ای‌ سیاسی‌ - خبری‌ به‌ مدیریت‌ عباس‌ خلیلی‌ (1272-1350 ش‌ /1893-1972 م‌) كه‌ در حوت‌
بلخاب | بخش جغرافیا
بریل | منوچهر پزشک بِریل1‌، مؤسسه‌ای‌ انتشاراتی‌ در هلند. این‌ مركز كه‌ از سدۀ 11ق‌ / 17م‌ با نام‌ بنیان‌ گذار آن‌ ساموئل‌ (یا یرْدان‌) لوخْتْمان‌ آغاز به‌ كار كرد، تا امروز آثار مهمی‌ از بیشتر كشورها از جمله‌ ایران‌ و دیگر سرزمینهای‌ اسلامی‌ منتشر كرده‌ است‌.
بجلی |
باسک | عزت ملا ابراهیمی باسْک، یا بَشْکُنِش، ایالتی در شمال اسپانیا. این منطقه که امروزه واسکونگاداس نامیده می‌‌‌‌‌‌شود، از شمال به خلیج بیسکی، از شرق به فرانسه، و از جنوب و غرب به مرزهای کاستیل کهن منتهی می‌‌‌‌‌‌شود (آمریکانا، III/ 313؛ کلیر، III/ 691).
طب نبوی |
دشتستان | شهره زرگران شهرستانی در استان بوشهر. این شهرستان با بیش از 366‘6 کمـ2 وسعت (1389 ش)، بزرگ‌‌ترین شهرستـان بوشهر به شمار می‌رود (رستگار، 296).
آثار الاخیار | محمدعلی مولوی آثارُ الاَخیار، ترجمۀ فارسی تفسیر منسوب به امام حسن عسكری(ع)، به قلم ابوالحسن علی‌بن حسن زواره‌ای اصفهانی، كه به فرمان شاه طهماسب صفوی (930-984ق / 1524-1576م) انجام شده است. مترجم از دانشمندان و عرفای بزرگ سدۀ 10ق / 16م است كه در نهضت ترجمه از عربی به فارسی، در آن روزگار سهم بزرگی داشته است. وی شاگرد شیخ‌علی ...
خرچنگ* |
هشترودی، بوستان | شیوا جعفری بوستانی محلی در محلۀ اوین. این بوستان با مساحت 570‘2 مـ2 در محلۀ اوین، خیابان هشترودی، واقع در منطقۀ 1 شهرداری تهران جای دارد.
گوله بند، یال | سیما صفری یا هفت ناز، یالی در جبهۀ جنوبی قلۀ توچال.
استقلال، مجموعه ورزشی تنیس | محمدمهدی عزیززاده استقلال، مجموعۀ ورزشی تنیس \ majmūʾe-ye varzešī-ye tenīs-e esteqlāl\ ، تنها باشگاه اختصاصی بازیهای راکتی ایران، واقع در محلۀ ونک، جنب دانشگاه صنعتی خواجه نصیرالدین طوسی.
باغک | ناصر پازوکی طرودی باغک \ bāqak\ ، منطقه‌ای در فاصلۀ 250متری غرب روستای آهار، در سمت شمال رودخانۀ شکرآب و در دامنۀ جنوبی کوه آروش.
دارآباد، مسجد جامع | حسن موسوی زاده دارآباد، مسجد جامع \ masjed(d-e) jameʾ-e dār-ābād\ ، مسجدی در خیابان دارآباد (پـورابتهاج)، کوچۀ مسجد واقع در محلۀ دارآباد.
حسین، طه* |
آق صو |
آبازه محمد پاشا جلالی | محمدعلی مولوی , علی اکبر دیانت آبازه محمدپاشا جلالی، یا ابازه، اباظه (د 1043ق / 1633م)، دولتمرد و سردار عثمانی، بیگلربیگی حلب، فرمانروای مرعش و سپس والی ارزروم، منسوب به قبیلۀ آبازه یكی از قبایل ساكن در منطقۀ شرقی دریای سیاه (هامر پورگشتال، 8 / 239). او نخست خزانه‌دار و از سپاهیان «جان پولاد» شورشی دروزی بود (مصطفى نعیم، 2 / 240؛ عمرفاروق،...
برهان الدین غربب | محمدجواد شمس بُرْهان‌‌الدّین ‌غَریب‌، محمد (654- 738ق‌ / 1256-1337م‌)، فرزند ناصرالدین‌ محمود هانْسَوی‌، از صوفیان‌ و مروجان‌ طریقت‌ چشتیه‌ در دكن‌.
بهرامی سرخسی | لیلا پژوهنده بَهْرامیِ سَرَخْسی‌، ابوالحسن‌ علی‌، شاعر و از استادان‌ بزرگ‌ شعر و ادب‌ در عصر اول‌ غزنوی‌. دربارۀ دوران‌ زندگی‌ او اتفاق‌ نظر وجودندارد.نظامی‌ عروضی‌ از او در شمار شاعران ‌نامدار آل‌ناصرالدین‌ (سلسلۀ غزنوی‌) نام‌ برده‌ است‌
بیغمی | حمید رضا شایگان فر بیغَمی‌، محمد بن‌ احمد طاهری‌ (یا طامری‌)، مشهور به‌ بیغمی‌ از قصه‌پردازان‌ و راویان‌ سدۀ 9ق‌ / 15م‌. از زندگی‌، سال‌ تولد و وفات‌ وی‌ اطلاعی‌ دردست‌ نیست‌. تنها مأخذ موجود دربارۀ بیغمی‌، روایت‌ مشهورِ او از داستان‌ داراب‌نامه‌ است‌.
ادارسه |
ادیب الممالک | مجدالدین کیوانی اَدیبُ الْمَمالِک [adīb-ol-mamālek]، محمدصادق (1277-1336ق/1860- 1918م)، پسر حسین و از نوادگان قائم‌مقام‌ فراهانی، ملقب به‌امیرالشعرا و متخلص به «امیری»،‌شاعر، ادیب،روزنامه‌نگار و نویسندۀ‌سرشناس‌ایران در دوران‌‌مشروطیت. وی در یکی از روستاهای سلطان‌آباد (اراک) در خانواده‌ای ادب‌پرور زاده شد. نیای بزرگ وی، میرزا...
ابن لیون | شهناز رازپوش (لئون)، ابوعثمان سعد بن احمد ابن ابراهيم بن احمد تُجيبی (681-750ق / 1282- 1349م)، اديب و شاعر اندلسی كه در علوم حديث، فرائض، پزشكی و كشاورزی نيز دست داشته است.
ابن مناذر | بخش ادبیات عرب ابوجعفر (ابوعبدالله، ابوذريح) محمد بن مناذر بصری (د 198ق / 814م)، از موالی بنی صبير بن يربوع تميمی، شاعر دانشمند عهد برامكه.
ابن بقی، ابوبکر | محمد احمد موسوی آل طعمه اِبْنِ بَقی‌، ابوبكر يحيی‌ بن‌ احمد طليطلی‌ (د 540 يا 545 ق‌/ 1145 يا 1150 م‌)، شاعر موشح‌ سرای‌ دورۀ مرابطون‌ اندلس‌. وی‌ حدود 463 ق‌/ 1071 م‌ در طليطله‌ به‌ دنيا آمد، اگرچه‌ در منابع‌، به‌ شهرهای‌ ديگری‌ چون‌ سرقسطه‌ و قرطبه‌ نيز اشاره‌ شده‌ است‌، خصوصاً قرطبه‌ به‌ سبب‌ روايت‌ ياقوت‌ (20/ 21- 25) و ابن‌ خلك...
ابن تبون |
ابراهیم بن یحیی (ابن محمد) | آذرتاش آذرنوش اِبْراهیمِ ‌بْنِ یَحْیى، ابن ‌محمد بن سلیمان مخزومی قرشی طیبی، ادیب و سخن‌سرای شیعی لبنانی (1154-1214 ق / 1742-1800 م). در طَیْبۀ جبل عامل زاده شد و در دمشق درگذشت (امین، 2 / 237؛ آقابزرگ، طبقات، 1(2) / 26). خانوادۀ او از خاندانهای علم دوست و شیعی مذهب جبل عامل بود. نیاکان و نوادگان او به‌ویژه ابراهیم ‌بن صاد...
ابن ربیب | محمدهادی مؤذن جامی اِبْنِ‌رَبیب، ابوعلی حسن بن محمد بن احمد تمیمی تاهَرْتی قیروانی (د 420 ق/ 1029 م، سال 430 ق در EI2 اشتباه است)، ادیب، لغوی، نحوی، شاعر، نسب‌شناس و قاضی تاهرت. سیوطی (1/ 525) ظاهراً به تبعیت از یاقوت، وی را ابن زبیب خوانده و این اشتباه به آثار متأخر نیز راه یافته است (مثلاً نک‍ : نویهض، 69). ابن فضل الله (11/ ...
جمل | مریم فلاحتی موحد سلیمان بن عمر بن منصور عُجَیلی (د 11 ذیقعدۀ 1204ق / 23 ژوئیۀ 1790م)، معروف به جمل، فقیه شافعی، محدث، مفسر و صوفی سدۀ 12ق / 18م. وی در «مُنیَة عجیل»، واقع در غرب مصر متولد شد. از جزئیات زندگی او اطلاع چندانی در دست نیست و در منابع بیشتر به آثار او اشاره شده است.

مقالات

ورود به سایت

ثبت نام

در جستجوی چه هستید ؟

مقالات

ورود به سایت

ثبت نام