تازه های نشر

فصلنامۀ پاژ (پیاپی 28 – سال ششم، شمارۀ چهارم، زمستان 1396) مهرنامۀ استاد دکتر محمدجعفر یاحقی منتشر شد. فهرست مقالات این شماره از فصلنامۀ پاژ به شرح زیر است: دیوان رسالت و انواع نامه های آن در تاریخ بیهقی/ محمدمهدی رکنی

کتاب حاضر در صدد پاسخگویی به این سؤال اصلی است که «نقش وجایگاه فرهنگی، اجتماعی، سیاسی، اقتصادی و امنیتی شیعیان در افغانستان چگونه است؟». از مهم ترین اهداف کتاب حاضر می توان به روشن سازی جغرافیای انسانی، ترکیب جمعیتی، سهم و نقش سیاسی، فرهنگی و اقتصادی جامعه ی شیعی، شناسایی چالش ها و فرصت های شیعیان و ابهام زدایی از برخی سوء فهم ها و سوء برداشت ها در مورد ترکیب جمعیتی و تعداد جمعیت شیعیان افغانستان اشاره کرد.

کتابی که پیش روی ماست مرقعات و مجموعه ی فرامین، گزارشات، عریضه جات و مکتوباتی است که در درجه ی اول فی مابین ناصرالدین شاه قاجار و میرزا محمدخان قوام الدوله آشتیانی مکاتبه و سندنویسی شده است. در لا به لای این اسناد و مراسلات، فصولات، کتابچه و سندنامه های دیگری نیز به چشم می خورد که پای حشمت الدوله حمزه میرزا و سید ابوالحسن شاه قندهاری و غیره را به میان می آورد که با دقت نظر و مطالعه ی اسناد مطروحه از محتوای تاریخی آن ها مطلع و باخبر خواهیم شد.

مطالعات تاریخی بدون توجه به نظریه های «علوم اجتماعی»، و جامعه شناسی بدون توجه به «اطلاعات تاریخی» ره به جایی نمی برند. اما بهره گیری تاریخ و جامعه شناسی از یکدیگر نباید سبب عدم تمایز تاریخ اجتماعی و جامعه شناسی تاریخی به لحاظ موضوع، روش و هدف این دو مطالعه شود. واگرایی تاریخ اجتماعی از جامعه شناسی تاریخی، شناخت واگرایی های جامعه شناسی تاریخی از فلسفه ی نظری تاریخ انگیزه ای برای تدوین این اثر بوده است

مناقب العارفین پس از ابتدانامه (ولدنامۀ) سلطان ولدو رسالۀ سپهسالار، سوّمین و مفصل‌ترین کتاب در زمینۀ زندگانی مولانا جلال‌الدین بلخی و اسلاف و اخلاف اوست که احمد افلاکی عارفی، متولّد بین سال‌های ۶۹۰_۶۸۵ هـ / ۱۲۹۱_۱۲۸۶ م، یعنی ۱۳ یا ۱۸ سال بعد از وفات مولوی تألیف کرده است. افلاکی یا به سبب آشنایی با علم هیئت و یا انتساب به جلال‌الدین فریدون چلبی معروف به امیر عارف، نوۀ مولانا، عارفی نام گرفته است.

زبان فارسی دری از نظر عاطفی در میان پارسی زبانانی شکل گرفت که در میانه فرهنگ اسلامی و ایرانی، باید راه خود را به صورت ترکیبی از این دو فرهنگ، انتخاب کرده و در آن گام بر می داشتند.

کتاب گرانسنگ «نهج‌البلاغه» از همان آغاز نگارش، از جنبه‌های مختلف توجه بسیاری از عالمان و دانشمندان شیعه و سنی را به خود جلب کرد و شرح‌ها و ترجمه‌های بی‌شماری بر آن نگاشته شد. نکته‌های صرفی، نحوی، بلاغی، کلامی و مسائل دیگر مطرح شده در آن، بارها بحث و واکاوی شد، اما متاسفانه پرداختن به مسائل فقهی این کتاب ارزشمند مغفول مانده و کمتر به آن پرداخته شده است.

کتاب قصۀ قران حبشی بر اساس روایت ابوطاهر طرسوسی و تصحیح علیرضا امامی و اردوان امیری نژاد توسط نشر چشمه منتشر شده است. در این اثر مجموعه ای از قهرمانیها و عیاریهای پهلوانی غیرایرانی در سپاه ایران دیده می شود. قرآن حبشی، كه از سرزمین خود گریخته و به خدمت همای وزیر در آمده است، پس از اسارت همای در دست شاه چین، ایرج شاه، كه به خواستگاری شمسه از سوی ایرانیان جواب رد داده، تلاش می كند تا به ایرانیان در جنگهای پس از آن یاری رساند. در میان جنگ ها و نبردها شاهد داستان های فرعی و شاخ و برگهای عاشقانه ای هستیم كه به پیكرۀ اصلی داستان افزوده شده اند.

مُهرها و نقش مُهرها در سازمان اسناد و کتابخانۀ ملی ایران تالیف محمدجواد جدی که از سوی سازمان اسناد و کتابخانه ملی جمهوری اسلامی ایران منتشر شده است. فهرست نویسی، بازخوانی و معرفی مهرهای به یادگار مانده و نیز نقش مهرهای موجود بر اسناد و نسخ گوناگون تنها گام نخست و سرآغاز شناسایی صاحبان آنها و کار تحلیلی بر روی آنها ست. پیشینه مهرهای موجود در سازمان اسناد و کتابخانه ملی ایران شامل مجموع مهرهای م وجود در کتابخانه قدیم معارف؛ سلطنتی و دارالفنون است که به بخش نسخ خطی سازمان اسناد و کتابخانه ملی منتقل شده است.

میرزا محمد رضا نوری مازندرانی (متولد ۱۲۳۸ قمری و درگذشته به سال ۱۳۲۳ قمری) ملقب به صدیق الدوله از رجال بزرگ و خوشنام دوره قاجار می باشد. او در عهد ناصری (ناصرالدین شاه و مظفرالدین شاه) بوده است. وی ابتدا شغل مستوفی داشت اما در دنباله پیشکار و معلم مظفرالدین میرزا (ولیعهد) شد و مشاغل دیگری نظیر تولیت استان قدس رضوی و وزارت تهران را نیز عهده دار بوده است.