دانشنامه تهران بزرگ

موضوع بندی

جستجوی الفبایی

آنغوزه | علیرضا بنی جانی آنغوزه \ ānqūze\ ، یا اَنقوزه، صمغ سفیدرنگی که از تیغ‌زدن و بریدن ریشه یا پایین ساقۀ گیاه اَنگِدان یا اَنجِدان به دست می‌آید.
آمنه، شیرخوارگاه | علی محمد مرادیان منفرد آمنه، شیرخوارگاه \ šīr-xārgāh-e āmene\ ، یا مجتمع خدمات بهزیستی و شیرخوارگاه و خانۀ نوباوگان آمنه، مکانی بـرای نگهداری از کودکان بدسرپرست و بی‌سرپرست، واقع در خیابان ولیعصر، بالاتر از میدان ونک، نبش خیابان عطار.
ابراهیم، امام زاده | حسن موسوی زاده ابـراهـیـم، امـامـزاده \ emām-zāde ebrāhīm\ ، امامزاده‌ای در مرکز آبادی لالان، واقع در دهستان رودبار قصران. دربارۀ نسب امامزاده ابراهیم هیچ اطلاعی در دست نیست. به اعتقاد برخی از اهالی، امامزاده ابراهیم به دنبال برادر خود، امامزاده عبدالله مدفون در لالان، به این منطقه آمده، و در همان‌جا به شهادت رسیده است (حبی...
ابراهیم، امام زاده | حسن موسوی زاده ابـراهـیـم، امـامـزاده \ emām-zāde ebrāhīm\ ، امامزاده‌ای در مرکز بافت قدیم آبادی کلان، واقع در دهستان لواسان بزرگ. امروزه از بافت قدیمی این آبادی جز چند خانۀ خشت و گلی چیزی باقی نمانده است.
آهار، دره | مجید یاسینی آهار، دره \ darre-ye āhār\ ، دره‌ای واقع در شمال شرقی قلۀ توچال، حد فاصل شهر اوشان و روستای آهار. این دره از شمال غربی به جنوب شرقی امتداد دارد و شیب آن به سمت رودخانۀ جاجرود است و از غرب به روستای آهار، و از شرق به شهر اوشان منتهی می‌شود.
ابن وا |
آهنگرک، کوه | مجید یاسینی ‌آهنگرک، کوه \ kūh-e āhangarak\ ، کوهی واقع در غرب روستای جیرود، از توابع شمشک. این کوه از شمال به کوه محمودچال، از جنوب به کوه استرچال، از شرق به درۀ هملون، و از غرب به درۀ ده‌تنگه منتهی می‌شود.
آهاربشم، گردنه | سیما صفری ‌آهاربشم، گردنه \ gardane-ye āhār-bašm\ ، گردنه‌ای در پشت خط‌الرأس قلۀ توچال در مسیر قلۀ آهاربشم به قلعۀ دختر. این گردنه در شمال راه مالرو آهار به شهرستانک واقع است. برای دسترسی آسان‌تر به گردنۀ آهاربشم باید راه صعود به قلعۀ دختر را در پیش گرفت. بدین منظور می‌تـوان نخست از طریق جـادۀ کرج ـ چالوس وارد روستای ش...
آموزش زبان آلمانی، مؤسسه | محمدمهدی عزیززاده آموزش زبان آلمانی، مؤسسه \ moʾassese-ye āmūzeš-e zabān-e ālmānī\ ، مؤسسه‌ای وابسته به سفارت جمهوری فدرال آلمان در تهران، واقع در خیابان شهید برادران جلایی‌پور در محلۀ قلهک، منطقۀ 1 شهرداری تهران.
ابوذر، شهرک | شیوا جعفری ابوذر، شهرک \ šahrak-e abūzar\ ، شهرکی در شمال شرقی تهران، در محلۀ سوهانک، در ناحیۀ 9 منطقۀ 1 شهرداری تهران.
ابن سینا، فرهنگسرا | رضا دستجردی ابن‌سینا، فرهنگ‌سرا \ farhang-sarā-ye ebn-e sīnā\ ، فرهنگ‌سرایی واقع در شهرک قدس (شهرک غرب). این فرهنگ‌سرا در 1372 ش در زمینی به مساحت 250‘1 مـ2 احداث شد و جزو معدود فرهنگ‌سراهای شهر تهران است که با کاربری فرهنگی طراحی نشده است.
آیت الله طالقانی، زورخانه | میلاد شعبانی آیت‌الله طالقانی، زورخانه \ zūr-xāne-ye āyat-ol-lāh tāleqānī\ ، زورخانه‌ای واقع در میدان ندا در محلۀ چیذر. این زورخانه در 1359 ش به همت ابوالقاسم چیذری، از پیش‌کسوتان ورزش بـاستانی گشایش یافت. او به سبب علاقه‌اش بـه آیت‌الله طالقانی ــ که به تازگی دیده از جهان فرو بسته بود ــ این زورخانه را به نام وی نام‌گذار...
آهار، کوه | حسن موسوی زاده آهار، کوه \ kūh-e āhār\ ، یا میان کوه، کوهی واقع در قسمت انتهایی خط‌الرأسی کوتاه و طولانی موسوم به خط‌الرأس آهار. این خط‌الرأس از ناحیۀ دوراهی اوشان (از شهرهای رودبار قصران) و باغ گل شروع می‌شود و از یک طرف در جهت جادۀ اصلی اوشان به سمت دربندسر به پیش‌ می‌رود و از طرف دیگر این راه به طرف شمال ‌غربی از ناحیۀ چ...
آهار، رود | علی کرم همدانی آهار، رود \ rūd-e āhār\ ، از ریزابه‌های رودخانۀ جاجرود. این رودخانه به درازای 15 کمـ و حوضۀ آبریزی حدود 94 کمـ2 از کوههای آهاربشم (ارتفاع: 125‘ 3 متر) و تاربیشه (ارتفاع: 229‘ 3 متر) سرچشمه می‌گیرد و در جهت جنوب خاوری جریان می‌یابد و در حوالی آبادی آهار، آب رودخانه‌های آب پشکنک و شکرآب را دریافت می‌کند و سرانج...
آه، رودخانه | علیرضا بنی جانی آه، رودخانه \ rūd-xāne-ye āh\ ، رودخانه‌ای از شاخه‌های رودخانۀ سیاه‌رود. این رودخانه که آبعلی نیز نامیده می‌شود، از دامنه‌های جنوبی کوه گل زرد (ارتفاع: 693‘ 3 متر) در دهستان آبعلی، واقع در 52کیلومتری شمال شرقی تهران سرچشمه می‌گیرد (نقشه ... ؛ جعفری، 99؛ افشین، 2/ 493). رودخانۀ دائمی آه با درازای حدود 30 کمـ د...
آلون | ناصر پازوکی طرودی ‌آلون \ ālūn\ ، یا اَلون کوه و مزرعه‌ای در حد فاصل میان روستاهای نیکنام‌ده و سبوکوچک و سبوبزرگ، واقع در شمال شرقی دریاچۀ سد لتیان. کوه آلون با ارتفاع متوسط 900‘1 متر از سطح دریا، در مجاورت رودخانۀ لوارک جای دارد. این کوه که طبیعتاً دارای ارتفاع بیشتری نسبت به مزرعۀ آلون است، در سمت شمالِ آن قرار دارد.
آمریکا، باغ سفارتخانه |
آل احمد، مدرسه |
آقا شیخ علی، مسجد | حسن موسوی زاده آقا شیخ علی، مسجد \ masjed-e āqā šeyx-alī\ ، مسجدی قدیمی واقع در محلۀ دزاشیب، تقاطع کوچۀ شهید حسن فلاح و کوچۀ شهید احمد رحیمی. این مسجد که به
آش پزان، مراسم | علی کرم همدانی آش‌پزان، مراسم \ marāsem-e āš-pazān\ ، یا آش سرخه‌حصار، مراسمی که همه‌ساله در روزگار پادشاهی ناصرالدین شاه قاجار (سل‍ 1264-1313 ق/ 1848-1895 م) معمولاً در اواخر فصل ییلاق و شکار که از گرمی هوا کمی کاسته می‌شد (مهرماه)، نخست در شهرستانک، و بعدها در سرخه‌حصار برگزار می‌گردید.
آزادی، هتل | میترا آقامحمدحسنی آزادی، هتل \ hotel(l-e) āzādī\ ، هتلی 5 ستاره از مجموعۀ هتلهای شرکت هتلداری بین‌المللی پارسیان، در جنوب اوین و در منطقۀ 2 شهرداری تهران، که قبل از پیروزی انقلاب اسلامی هتل هایت نام داشت.
آرمان، مجتمع مسکونی | ناصر پازوکی طرودی آرمان، مجتمع مسکونی \ mojtama’-e maskūnī-ye ārmān\ ، مجتمعی واقع در حد فاصل پارک جنگلی لتیان و روستای سبوبزرگ، در شرق شهر لواسان. این مجتمع در اواسط دهۀ 1380 ش، در میان یکی از دره‌های دامنۀ جنوب غربی کوه آلون که در جهت شمال ـ جنوب امتداد دارد و با جادۀ آسفالتۀ سبوبزرگ به پارک جنگلی لتیان متصل می‌شود، توسط گرو...
آشپزخانه سلطنتی سعدآباد، موزه | شیده لالمی آشپزخانۀ سلطنتی سعدآباد، موزه \ mūze-ye āšpaz-xāne-ye saltanatī-ye saʾd-ābād\ ، آشپزخانۀ مخصوص خاندان پهلوی که در 1390 ش به موزه تبدیل شد.
آقارضا خان عکاس باشی |
آقا سید جواد ظهیرالاسلام |
آفریقا، بزرگراه | حسن موسوی زاده آفریقا، بزرگراه \ bozorg-rāh-e āfrīqā\ ، از بزرگراههای معروف شهر تهران که بخشی از آن در منطقۀ شمیرانات واقع است و قبلاً خیابان جردن نامیده می‌شد. بزرگراه آفریقا از سمت جنوب از میدان آرژانتین آغاز، و در شمال پس از گذر از بلوار میرداماد و بزرگراه مدرس به کوچۀ مریم شرقی در محلۀ الٰهیه ختم می‌شود.
آقا رجب، باغ |
آفتاب مهتاب، شهرک | شیوا جعفری آفتاب‌مهتاب، شهرک \ šahrak-e āftāb-mahtāb\ ، شهرکی در شمال تهران در اراضی کهنه دارآباد، در ناحیۀ 6 منطقۀ 1 شهرداری تهران.
آغاباجی، قصر |
آستارا، سینما | شیده لالمی آستارا، سینما \ sīna(e)mā āstārā\ قدیمی‌ترین سینمای شمیران (تأسیس: آبان 1342 ش). این سینما در خیابان شهرداری (میان میدان تجریش و سرپل تجریش) قرار دارد و یکی از قدیمی‌ترین سینماهای تهران است که از ابتدای تأسیس تاکنون به‌ طور خصوصی اداره شده است. نخستین مالک آن فردی به نام اخوان علیزاده بود که 28 سال پس از راه‌...
آرزو، بوستان | شیوا جعفری آرزو، بوستان\ būstān-e ārezū\ ، بوستانی محلی در منطقۀ تجریش. این بوستان با 500‘ 7 مـ2 مساحت در خیابان کاشف در حریم ناحیۀ 7، منطقۀ 1 شهرداری تهران واقع است. بوستان آرزو در 1373 ش به بهره‌برداری رسید. حدود 300‘4 مـ2 از ایـن بوستان بـه چمن‌‌کـاری، 20 مـ2 بـه گیاهان پوششی، 100 مـ2 بـه کاشت رز و درختچه، 500 مـ2 بـ...
آراکوه، قله | مجید یاسینی آراکوه، قله \ qolle-ye ārā-kūh\ ، قله‌ای در قسمت جنوب شرقی دریاچۀ سد لتیان. این قله از سمت شمال به روستای هنزا، از جنوب به منطقۀ کمرد، از شرق توسط خط‌الرأس به گردنۀ پورزند (بورزن)، و از غرب به درۀ جاجرود منتهی می‌گردد.
آبنیک، کوه | سیما صفری آبنیک، کوه \ kūh-e āb-nīk\ ، کوهی به ارتفاع 500‘ 3 متر، واقع در شمال روستای آبنیک. پس از پیمودن مسافتی در شمال روستای آبنیک و صعود از مسیر پرپیچ و خم تند انتهای درۀ آبنیک و گذر از دهانۀ غارمانندی که در بالای آن قرار دارد، می‌توان وارد دشت جانستون شد. این تک‌قله بر فراز پرتگاهی قرار دارد که رودخانۀ آبنیک از با...
آتی ساز، مجتمع | سعیده صائبی مقدم آتی‌ساز، مجتمع \ mojtamaº-e ātī-sāz\ ، مجتمعی مسکونی، واقع در منطقۀ اوین. این مجتمع در مکان سابق بُنه صحرایی قَلقله یا باغ‌چال مشرف به بزرگراه چمران قرار دارد.
آبنیک، رود | حسن موسوی زاده آبنیک، رود \ rūd-e āb-nīk\ ، از شاخابه‌های رود گرمابدر در بخش رودبار قصران. این رود به طول 7 کمـ و حوضۀ آبریز 16 کمـ 2، از کوههای خرسنگ (ارتفاع: 905‘ 3 متر) و جانستون (ارتفاع: 979‘ 3 متر) سرچشمه می‌گیرد و در جهت شمال به جنوب جریان می‌یابد (محمودیان، 88؛ فرهنگ جغرافیایی رودها ... ، 3/ 8- 9).
آتش کوه | سیما صفری , ناصر پازوکی طرودی آتش‌کوه \ ātaš-kūh\ ، کوهی واقع در شمال روستای افجه. این کوه به ارتفاع 713‘ 3 متر در ˚51 و ´40 و ´´30 طول شرقی، و ˚35 و ´44 و ´´30 عرض شمالی در فاصلۀ حدود 15کیلومتری شمال روستای افجه، 8کیلومتری شمال غربی دشت هویج، دو کیلومتری شمال کوه و قلۀ ساکا، و دوکیلومتری سمت غرب قلۀ ریزان جای دارد.
آب و آتش، بوستان | شیوا جعفری آب و آتش، بوستان \ būstān-e āb-o ātaš\ ، یا بوستان حضرت ابراهیم (ع)، بوستانی در شمال مجموعۀ تفریحی اراضی عباس‌آباد. این بوستان با مساحت حدود 000‘42 مـ2 در منطقۀ 3 شهرداری تهران، پس از تقاطع بزرگراه حقانی و آفریقا (چهارراه جهان کودک)، نبش خیابان دیدار جنوبی واقع شده است («شهرداری ... »، بش‍‌ ).
آرارات، باشگاه | آرش باقروند ارشد آرارات، باشگاه، \ bāšgāh-e ārārāt\ ، باشگاهی فرهنگی ـ ورزشی، متعلق به ایرانیان ارمنی‌تبار، واقع در محلۀ ونک.
آدمک و سازویی، دره ها | سیما صفری آدمک و سازویی، دره‌ها \ darrehā-ye ādamak va sāzūyī\ ، دره‌هایی کوچک در منطقۀ هزاردرۀ لواسان.
آدینه، بند | سیما صفری آدینه، بند \ band-e ādīne\ ، صخره‌ای بلند در منطقۀ هزاردرۀ لواسان و در نزدیکی روستای سیدپیاز. در گویش اهالی لواسان بـه مکانهای سخت سنگی و صخره‌ای در میانۀ دره‌ها و کوهها «بند» گفته می‌شود و بند آدینه نام صخره‌ای است بـه ارتفاع حدود 10 متر و طول 30 متر به شکل یک دیوارۀ سنگی صاف و مستقیم که در زمانهای گذشته جای...
آراکوه | ناصر پازوکی طرودی آراکوه \ ārā-kūh\ ، رشته‌کوهی واقع در بخش لواسانات، شهرستان شمیران. ایـن رشته‌کوه که مردم روستاهای مجاور، آن‌را هراکوه و کوه اَرا نیز می‌خوانند، از ناحیۀ پورزند لواسان تا حوالی رودخانۀ جاجرود در شرق امتداد دارد و قسمتی از مرز جنوبی شهرستان شمیران و شهرستان تهران را تشکیل می‌دهد.
آدینه بوستان | شیوا جعفری آدینه، بوستان \ būstān-e ādīne\ ، بوستانی محلی در محلۀ دزاشیب. این بوستان با مساحت 500‘ 3 مـ2 در خیابان فلاحی در حریم ناحیۀ 8 منطقۀ 1 شهرداری تهران واقع است. بوستان آدینه درگذشته باغ بوده، و از 1374 ش به بوستانی محلی بدل شده است. در 1385 ش، سازمان فضای سبز شهرداری تهران با فراهم ساختن امکاناتی در این بوستان، ...
آخورین | علی کرم همدانی آخورین \ āxūrīn\ ، یا اوخورین، از آبادیهای بخش رودبار قصران در دورۀ قاجاریه. این آبادی در اواخر دورۀ قاجاریه از بین رفته است، اما در زمان آبادانی‌اش حدود 40 خانوار جمعیت داشته است و اراضی روستای حاجی‌آباد واقع در 4کیلومتری جنوب فشم، که امروزه از توابع رودبار قصران به شمار می‌رود، از متعلقات آن بوده است.
آتبین، گالری | سعیده صائبی مقدم آتبین، گالری \ gāle(o)rī-ye ātbīn\ ، گالری‌ای با مدیریت فرهاد آذرین در خیابان ولیعصر، کوچۀ خاکزاد در محلۀ امانیه. آذرین فوق لیسانس پژوهش هنر از دانشکدۀ هنر تهران است و ساختمان گالری با مساحت حدود 70 مـ2 ارثیۀ خانوادگی او ست. قدمت این ساختمان به حدود دهۀ 1330 ش باز می‌گردد که با بازسازیهای مکرر دارای فضای مدرن...
آب هملون، رود | حسن موسوی زاده آب هملون، رود \ rūd-e āb-hamelūn\ ، از ریزابه‌های رود آهنگرک در بخش رودبار قصران. این رود به طول 5 کمـ و حوضۀ آبریز 7 کمـ2، از کوه هملون (590‘ 3 متر) سرچشمه می‌گیرد و در جهت شمال باختری به جنوب خاوری جریان می‌یابد. آب‌هملون پس از مشروب ساختن بخشی از اراضی آبادی میگون سرانجام به رود میگون می‌ریزد. منبع تغذیۀ ا...
آبنیک، دره | مجید یاسینی آبنیک، دره \ darre-ye āb-nīk\ ، یا درۀ جانستون، دره‌ای واقع در جنوب قلۀ جانستون. این دره در جهت شمال به جنوب امتداد دارد و شیب آن به سمت روستای آبنیک است. درۀ آبنیک در جنوب از روستای آبنیک آغاز، و به دامنۀ کوه جانستون در شمال ختم می‌گردد.
آبنیک، پل | حسن موسوی زاده آبنیک، پل \ pol-e āb-nīk\ ، پلی بر روی رود آبنیک که در 1320 ش احداث شده است. این پل در 12 کیلومتری شمال خاوری فشم، در محل تقاطع سه راهی فشم ـ آبنیک ـ گرمابدر، در فاصلۀ یک‌کیلومتری خاوری روستای آبنیک و در ارتفاع 395‘2متری از سطح دریا ساخته شده است.
آبک، قنات | شیوا جعفری آبک، قنات \ qanāt-e ābak\ ، قناتی به طول 100 متر، واقع در درۀ شرقی امامزاده قاسم در محلۀ آبک. امروزه نیز این قنات در این دره در محلی معروف به پشت سنگ دوقلو فعال است و از آب آن برای مصارف کشاورزی استفاده می‌شود (مالکی، 153).
آبکوه |
آب میگون، رودخانه | علی کرم همدانی آب میگون، رودخانه \ rūd-xāne-ye āb- meygūn\ ، یا رودخانۀ میگون، یا رودخانۀ شمشک. این رودخانه با 17 کمـ درازا و حوضۀ آبریزی حدود 77 کمـ‍2 از کوههای کلون‌بستک (ارتفاع: 156‘4 متر) و بره‌چر (ارتفاع: 389‘ 3 متر) از 4کیلومتری شمال باختری آبادی شمشک سرچشمه می‌گیرد و در جهت جنوب خاوری جریان می‌یابد و در مسیر خود آباد...

دانشنامه تهران بزرگ

ورود به سایت

ثبت نام

در جستجوی چه هستید ؟

دانشنامه تهران بزرگ

ورود به سایت

ثبت نام