محمد‌مهدی مظاهری : خطوط گسل تمدن‌ها میان اعتدال و افراطی‌گراست

1395/9/7 ۰۹:۱۴

محمد‌مهدی مظاهری، رئیس موسسه فرهنگی اکو در اولین دور گفت‌وگوهای ایران و اروپا در ایتالیا، با ارائه مقاله خود با عنوان «زمینه‌های گفت‌وگوهای ایران و اروپا» به سابقه‌ای از زمینه‌های گفت‌وگوهای فرهنگی ایران و اروپا و فضای شکل‌گیری نخستین مناسبات فرهنگی دو طرف که نوع خاصی از مناسبات را بین آنها رقم زده است، اشاره کرد. در ادامه مختصری از مهم‌ترین بخش‌های سخنرانی وی آمده است.

به نقل از روابط‌عمومی و اطلاع‌رسانی سازمان فرهنگ و ارتباطات اسلامی، محمد‌مهدی مظاهری، رئیس موسسه فرهنگی اکو در اولین دور گفت‌وگوهای ایران و اروپا در ایتالیا، با ارائه مقاله خود با عنوان «زمینه‌های گفت‌وگوهای ایران و اروپا» به سابقه‌ای از زمینه‌های گفت‌وگوهای فرهنگی ایران و اروپا و فضای شکل‌گیری نخستین مناسبات فرهنگی دو طرف که نوع خاصی از مناسبات را بین آنها رقم زده است، اشاره کرد. در ادامه مختصری از مهم‌ترین بخش‌های سخنرانی وی آمده است.

گفت‌وگو بدون تحمل عقاید دیگران امکان‌پذیر نیست
دوران آغاز و گسترش روند تبادلات فرهنگی ایران و اروپا به صورت یک‌طرفه شکل گرفته و ایران تنها پذیرنده منفعل فرهنگ غربی بوده است. به عبارت دیگر، در تبادلات تاریخی ایران و اروپا تا قبل از انقلاب اسلامی، فرهنگ بومی و اصیل ایرانی به‌عنوان امری ارزشمند و قابل تبادل نگریسته نمی‌شد. از این رو، اوج گرفتن احساس حقارت و وابستگی در جامعه ایرانی موجب شد روشنفکران جامعه به تدریج به خود بیایند و شروع به آگاه کردن مردم کنند. بسیاری از این روشنفکران، مشکلات جامعه ایرانی را برخاسته از پذیرش بدون گزینش و یکجانبه عناصر فرهنگ و آموزش غربی می‌دانستند و ضرورت بازخوانی تاثیرات تفکر غربی بر نحوه حیات جوامع دیگر و بازگشت به اصول و ارزش‌های فرهنگی خویش را مطرح می‌کردند. براساس نظریه گفت‌وگوی تمدن‌ها، گفت‌وگوی تمدن‌ها و فرهنگ‌ها زمانی محقق می‌شود که جامعه جهانی بپذیرد انسان معاصر با بحران‌های مشترک و مشکلات واحد روبه‌رو است و خطوط گسل برخلاف آنچه ساموئل هانتینگتون به تصویر می‌کشد نه میان مذاهب و تمدن‌ها؛ بلکه میان عدالت و ظلم، اعتدال و افراطی‌گری، آزادی و بردگی و بین مسالمت و خشونت است.

منبع: فرهیختگان