مقالات

موضوع بندی

جستجوی الفبایی

بندسودار، رشته کوه | ناصر پازوکی طرودی بندسودار، رشته‌کوه \ rešte-kūh-e band- sodār\ ، رشته کوهی در جهت شمال به جنوب میان رودبار قصران (شکرآب) و منطقۀ شهرستانک استان البرز. بندسودار یا گردنۀ سودار که اهالی آهار به آن کله‌سودار نیز می‌گویند، در منتهاالیه سمت غرب شکرآب، در °51 و ´5/ 22 تا °51 و ´24 طول شرقی، و °35 و ´55 تا °35 و ´5/ 56 عرض شمالی در ...
بیددره | مجید یاسینی بیددره \ bīd-darre\ ، دره‌ای کوچک واقع در سمت چپِ بخش ابتدایی گلاب‌دره. این درۀ کوچک با درازای حدود 150 متر، از شمال غربی به جنوب شرقی امتداد دارد و شیب آن به سمت گلاب‌دره است. بیددره از شمال به گودره، و از جنوب به منطقۀ تختی وزیری در ابتدای گلاب‌دره منتهی می‌شود.
بوستان ملت، مجموعه سینمایی | شیوا جعفری بوستان ملت، مجموعۀ سینمایی \ majmūʾe-ye sīnemāyī-ye būstān-e mellat\ ، یا پردیس ملت، مجموعه‌ای واقع در جنوب غربی بوستان ملت.
بوعلی، حمام |
بن رود | ناصر پازوکی طرودی بن‌رود \ bon-rūd\ ، محلی واقع در شمال شرقی روستای افجه. این محل در سمت جنوب غربی مزرعۀ سواستان (مزرعه‌ای که بر بالای تپۀ نسبتاً بلند و همواری در حد فاصل دشت هویج و روستای افجه واقع شده است) و در منتهاالیه دامنۀ جنوب شرقی کوه و قلۀ ساکا و در °51 و ´42 طول شرقی، و °35 و °52 عرض شمالی در ارتفاع 880‘2متری از سطح ...
بندجویک، دره و تنگه | ناصر پازوکی طرودی بندجویک، دره و تنگه \ darre va tange-ye band-jūyak\ ، دره و تنگه‌ای در سمت مشرق باغ و مزرعۀ شکرآب، که در °51 و ´25 و ´´20 طول شرقی، و °35 و ´55 و ´´40 عرض شمالی، و در ارتفاع متوسط 580‘2متری از سطح دریا واقع شده است.
بنفشه، بوستان | شیوا جعفری بنفشه، بوستان \ būstān-e banafše\ ، بوستانی در محلۀ کامرانیه. این بوستان با 510 مـ2 مساحت در خیابان نیاوران، در ضلع شمالی خیابان کامرانیه (بازدار) در گسترۀ ناحیۀ 4، محلۀ 4، منطقۀ 1 شهرداری تهران واقع شده، و در 1374 ش به بهره‌برداری رسیده است.
بند اوسون |
بنان الدوله |
بنانیه | علی کرم همدانی بنانیه \ banāniy(yy)e\ ، سابقاً آبادی، باغ و عمارتی در جنوب سوهانک، و شرق حدیقه.
بیگم خانم | علی کرم همدانی بیگم خانم \ beygom xānom\ ، از زنان حرام‌سرای فتحعلی‌شاه قاجار.
بنادر، بوستان | شیوا جعفری بنادر، بوستان \ būstān-e banāder\ ، یا بوستان سفرهای دریایی، بوستانی در غرب مجموعۀ تفریحی اراضی عباس‌آبـاد. ایـن بوستان کـه حـدود 200‘38 مـ2 مساحت دارد، در بزرگراه حقانی، خیابان دیدار جنوبی، در ضلع شرقی ساختمان بنادر و کشتی‌رانی جمهوری اسلامی واقع شده است و از شمال به بوستان آب و آتش (حضرت ابراهیم (ع))، از غر...
بلندبند، آبشار | سیما صفری بلندبند، آبشار \ āb-šār-e boland-band\ ، آبشاری در درۀ اندار لواسان. درۀ اندار از دره‌های عمیق لواسان در مجاورت منطقۀ برگ جهان است که از میان باغهای اندار آغاز، و پس از ادامه تا روی یال اصلی، به قلۀ اندار ختم می‌شود که بر روی هم، این محل را «تنگۀ اندار» می‌گویند. این تنگه سرسبز، و سرشار از منابع آبی است. برای...
آلمانی، سفرنامه | پیمان متین آلْمانْی، سَفَرنامه، اثری نفیس و مصور با عنوان از خراسان تا بختیاری، از پژوهشگر، سیاح و نویسندۀ پرکار فرانسوی، هانری رنه دالمانی
آل زدگی |
آل احمد | محمد بهارلو آلِ اَحْمَد، جلال (1302- 1348ش / 1923-1969م)، نویسنده، منتقد ادبی و صاحب تألیفات در عرصۀ مردم‌شناسی و قوم‌نگاری در ایران. آل احمد در خانواده‌ای روحانی، و به تعبیر خودش «در نوعی رفاه اشرافی روحانی»، به دنیا آمد و پرورش یافت.
آلاچیق | محسن احمدی آلاچیق، نوعی خانۀ متحرک که در میان اقوام کوچ‌رو معمول است و نیز گونه‌ای داربست تزیینی که در باغها به‌کار می‌رود و بر آن گل و گیاه می‌پیچند.
آل، خانواده | آل، خانواده، عائله، خاندان، تیره، اهل، عشیره، پیروان، وابستگان. این کلمه ظاهراً در بیشتر این معانی، از عصر جاهلی معروف بوده است. قریشیان، از آنجا که حفاظت خانۀ کعبه و متعلقات آن را به عهده داشته‎اند، خویشتن را «آل الله» می‎خواندند و عربان، در مقام دادخواهی، می‎گفتند: «یالَ الله»، یعنی ای قریشیان (ترکیب «آلَ ا...
آفرینش | حسن رضایی باغ بیدی , عسکر بهرامی , مسعود جلالی مقدم , عادل شیرالی آفَرینِش، آراء و باورهای کهن ایرانیان دربارۀ خلقت جهان و پیدایش انسان.
آفتابه لگن | عباس تراب زاده آفْتابه لَگَن، وسیلۀ شستن دست، پیش و پس از صرف غذا، در مجالس میهمانی و خانواده‌های اعیان و اشراف که در گذشته رواج داشت.
آفتاب مهتاب | نسیم عظیمی پور آفْتابْ مَهْتاب، از وسایل آتش‌بازی و نیز نام گونه‌‌ای بازی، رایج در نقاط گوناگون ایران. برگزاری مراسم آتش‌بازی از سده‌های نخست هجری در ایران مرسوم بوده است
آش هفت فاطمه |
آش شله قلمکار |
آش رشته | رویا فتح الله زاده آشِ رِشْته، از غذاهای ملی و آیینی ایرانیان. این غذا افزون بر مصرف غذایی به بهانه‌های مختلف که ریشه در باورها و اعتقادات مردم دارد، پخته می‌شود.
آش دندانی |
آشپزخانه | محمدعلی جودکی آشْپَزْخانه، محل آماده‌سازی و پختن غذا و یکی از مهم‌ترین اجزاء ساختمان در معماری سنتی ایران. این محل به واسطۀ نقش مهم روزمره‌ای که دارد، جایگاه چشمگیری در فرهنگ عامه یافته است.
بلال، مسجد | هما عطاری بلال، مسجد \ masjed-e belāl\ ، مسجدی وابسته به سازمان صداوسیمای جمهوری اسلامی ایران، در خیابان ولیعصر، بالاتر از پارک ملت، در بلوار بلال حبشی، جنب سازمان صدا و سیما، واقع در منطقۀ 3 شهرداری تهران.
بقیة الله (عج)، بیمارستان | حسن موسوی زاده بقیةالله (عج)، بیمارستان \ bīmārestān-e baqiyyat-ol-lāh\ ، بیمارستانی دولتی و فوق‌تخصصی در خیابان ملاصدرا، واقع در محدودۀ شهرداری منطقۀ 3 تهران. این بیمارستان به‌عنوان مرکز آموزشی ـ درمانی زیر نظر دانشگاه علوم پزشکی بقیةالله الاعظم (عج) مشغول به فعالیت است.
بقیة الله (عج)، دانشگاه علوم پزشکی | حسن موسوی زاده بقیة‌الله (عج)، دانشگاه علوم پزشکی \ dānešgāh-e olūm-e pezeškī-ye baqiyyat-ol-lāh\ ، دانشگاهی دولتی وابسته به سپاه پاسداران انقلاب اسلامی واقع در خیابان ملاصدرا.
بستک، چشمه | سیما صفری بستک، چشمه \ češme-ye bastak\ ، چشمه‌ای دائمی در دامنۀ کوه ملک‌چشمه، واقع در درۀ دشت لار.
آش پزان | معصومه ابراهیمی آشْ‌پَزان، مراسم سالانۀ آش‌پزی مخصوص دربار قاجاریان. این آش چون به شاهان قاجار اختصاص داشت، به آش «قجرها» یا «قجری»، «شاهانه» و «نذری شاه»...
آش اماج |
آش ابودردا |
آش | علی بلوکباشی آش، هر نوع خوراک پختنی، و خوراک مخصوص و رقیقی که با بنشن و سبزی، و گاه نیز با آرد و گوشت می‌پزند و به آن چاشنیهای گوناگون می‌زنند.
آسیاب بچرخ | گلاله هنری آسیابْ بِچَرْخ، از بازیهای گروهیِ رایج میان کودکان مناطق مختلف ایران.
آسیابانی |
آسمان | محمد مجتهد شبستری , احمد تفضلی آسْمان، گنبدی ظاهری که مردم کرۀ زمین در همه‎جا بر بالای سر خود مشاهده می‎کنند. از دیرباز اقوام و پیروان ادیان و طوایف گوناگون را دربارۀ آن باورهای مختلف بوده است و هست. مقالۀ مربوط به آسمان دارای 3 بخش است: 1. آسمان در فرهنگ اسلامی، 2. آسمان در عقاید زردشتیان، 3. آسمان در عقاید مانویان.
آسکو | عباس بهارلو آسْکو، فیلمی مستند به کارگردانی محمدعلی هاشمزهی که از دیدگاه مردم‌شناختی به موضوع صحرانشینی در شهرستان چابهار و نگهداری شتر پرداخته است.
آرنلد، سفرنامه | پیمان متین سَفَرْنامه، گزارش سفر سر رابرت آرتور آرنلد (1833-1902م / 1249-1320ق)، با عنوان «عبور از ایران با کاروان»2، نویسنده و سیاستمدار انگلیسی در 1875م / 1292ق.
آرایش | معصومه ابراهیمی آرایِش، آراستن، پیراستن و زینت‌کردن چهره و موی و اندام با رنگها و زیورهای گوناگون.
آذین بندی | معصومه ابراهیمی آذینْ‌بَنْدی، تزیین و آرایش شهرها، بازارها، میدانها و ارگهای سلطنتی و بستـن طاق‌نصرت بـه هنـگام جشنهای ملـی ‌ـ ‌مذهبی و مراسم استقبال از شاهان، امیران و میهمانان بزرگ خارجی.
آدمک |
آدم آبی |
آجیده دوزی | مریم بیجاری آجیده‌دوزی، یا لایه‌دوزی، پنبه‌دوزی، از رودوزیهای کهن است که در آن لایه‌ای از پنبه میان دو لایۀ پارچه قرار می‌گیرد ...
آب سنجی | جواد صفی نژاد آبْ‌سَنْجی، سنجش آب بر طبق مقررات عرفی مخصوص كه از روزگاران كهن در ایران به دو شكل سنجش حجمی و سنجش زمانی متداول است.
آجیل | علی بلوکباشی آجیل، تنقّل و مزه‌ای از مجموعۀ دانه‌ها و میوه‌های خشک (خشکبار) با پوست و بی‌پوست. اجزاء اصلی تشکیل‌دهندۀ آجیل بادام، پسته، فندق، نخودچی، تخمۀ کدو، تخمۀ هندوانه و گردو ست.
آخوند | محمدعلی مولوی آخوند، واژه‌ای فارسی به معنی دانشمند، پیشوای دینی و معلم. دربارۀ اشتقاق این كلمه آراء مختلف آورده‌اند: پاوْل هُرن در «اساس اشتقاق فارسی» آن را از پیشوند «آ» + «خواند» (از فعل خواندن) مركب دانسته (ص 3)؛ رَدْلُف «خوند» را در این كلمه، مخفف «خداوند» دانسته، مانند «خاوند» و جزء «خوند» در اسامی میرخوند و خوندمیر (...
آتشک | پیمان متین آتَشَک، نوعی بیماری مقاربتی مسری و سخت‌علاج. در باور مردم آنچه از آتشک برداشت می‌شود،
آتش بازی | علی بلوکباشی آتَشْ بازی، آتش زدن تیرتخشها (اسباب آتش‌زا) و بازی با آنها برای نمایش نور و صدا در فضا. در آتش‌بازی معمولاً دو نوع تیرتخشِ فشار و جرقه، و شعله یا شراره به‌کار می‌رود
آتش | آذرتاش آذرنوش , محمد مجتهد شبستری , احمد تفضلی , صمد موحد آتَش، پدیده‌ای شیمیایی كه با گرمی و روشنایی و گاهی زبانه همراه است و عبارت است از تركیب اكسیژن با جسم سوزنده. از هنگامی كه آتش یافت شده یا راه پدید آوردن آن شناخته گشته، دگرگونیهای ژرف و پهناور در پرتو این پدیده در زندگی بشر پیش آمده است. اكنون نیز آتش یكی از عوامل بنیادی در زندگی انسانی در این كرۀ خاكی است. ...

مقالات

ورود به سایت

ثبت نام

در جستجوی چه هستید ؟

مقالات

ورود به سایت

ثبت نام