مقاله


انتخاب گروه : انتخاب سال : انتخاب ماه :
نام‌گذاری و ضرورت / عارف احمد - ترجمۀ: حمیدرضا محمدی | ۱۰:۵۱,۱۳۹۹/۳/۱۹|

سول کریپکی، به‌واسطۀ کارهای فنیِ درخشان خود در حوزۀ منطق نمادی، تحسین همگان را به‌حق برانگیخته است؛ اما مهم‌ترین آثار او به دو مسئلۀ دیرینه و به‌هم‌وابستۀ معنا و ضرورت مربوط می‌شود. مسئلۀ معنا ساده است. افراد با دهان خود صداهایی تولید می‌کنند و با دستان خود آن‌ها را می‌فهمانند. چه تفاوتی دارند صداها و حرکاتِ صرف با آن صداها و حرکاتی که می‌خواهند چیزهایی شاید دربارۀ زمان‌ها و مکان‌های دور بگویند؟ برای مثال، چگونه جملۀ «ناپلئون در سال ۱۸۱۴ به اِلبا۱ تبعید شد» به ما چیزی دربارۀ حاکم مستبد منطقۀ کُرس [جزیره‌ای در جنوب فرانسه] می‌فهماند؟

تأملات فلسفی درباره کرونا / رضا داوری ‌اردکانی | ۹:۵۴,۱۳۹۹/۳/۱۹|

کرونا تاکنون منشأ آسیب‌ها و آثار زیانباری در کشور ما و همه‌ جهان بوده و چه بسا که آثار بیشترش نیز در آینده ظاهر شود؛ این را هم گفته‌اند که کرونا آمده است تا سیر فروپاشی جهان را سرعت بخشد هرچند کسانی انتظار دارند پس از کرونا تعدیل‌هایی بر نظام‌های سیاسی کشورها در جهت صلاح عمومی صورت گیرد، آنچه تاکنون روی داده است آفتهایی مثل افزایش تعداد بیکاران‌ و گرسنگان و ایجاد پریشانی در اقتصاد تولید و نوعی بلاتکلیفی در اقتصاد ‌بین‌الملل و تعطیلی رسوم دینی و در خانه‌نشینی مردمی که تنهایی را به آسانی تاب نمی‌آورند. البته صحنه‌های زیبای گروه‌های مردمی و فداکاری پزشکان و پرستاران را نیز نباید از نظر دور داشت.

دبیران و سنت دبیری در دوره ساسانیان | ۱۱:۲۹,۱۳۹۹/۳/۱۸|

یکی از کارهای بزرگی که اردشیر بابکان (۲۲۴–۲۴۰ م) بنیانگذار شاهنشاهی ساسانی انجام داد، این بود که با وضع قوانین و ایجاد سازمان اداری تازه ای برای کشور، دولت خود را بر شالوده های استواری بنیان نهاد. پیش از ساسانیان، جامعهٔ ایرانی به سه طبقه تقسیم می شد، امّا اردشیر طبقهٔ دیگری به آن افزود که کار آنها ادارهٔ امور اداری کشور بود.

آموزه های مانی درباره آغاز جهان | ۱۱:۲۳,۱۳۹۹/۳/۱۸|

آن چه پیشِ رویِ قرار می گیرد، نگارشِ تئودور برکونای، اسقفِ مسیحیِ میان رودان است که در سده هشتمِ میلادی، به زبانِ سُریانی نوشته است و در آن به اسطوره ها و باورهایِ مانوی که البتّه آن را گُم راه کُننده می دانسته، پرداخته است. به نظر می رسد، آن چه را برکونای درباره اسطوره هایِ مانوی آورده است، باید از منبعی مانوی (دوبُن نامگ) و یا از مأخذی گرفته باشد که نویسنده آن به خوبی با اندیشه هایِ مانوی اطّلاع داشته است؛ از همین روی، گزارشِ او از اسطوره هایِ مانوی بسیار دقیق و درست است.

هیئت اتحاد اسلام چه بود و چه کرد؟ / سیدمرتضی حافظی | ۱۰:۵۴,۱۳۹۹/۳/۱۸|

اهداف و چگونگی تشکیل هیئت اتحاد اسلام هیئت اتحاد اسلام، با آغاز جنگ جهانی اول و تجاوز کشورهایِ استعمارگرِ روسیه، انگلیس و عثمانی به ایران، توسط گروهی از ملی‌گرایانِ مذهبی، هم‌زمان با شکل‌گیری نهضت جنگل در شمال ایران پدیدار گشت و پا به عرصه اجتماع گذاشت. بانیان اولیه این هیئت، که تماما از میان روحانیونِ سرشناس و خواهان اعتلا و استقلال ایران بودند،‌ با پشتیبانی از جنبش میرزا کوچک‌خان جنگلی کوشیدند بخشی از اهداف خود را که مهم‌ترین آنها دستیابی به استقلال در سایه اتحاد میان مسلمانان بود محقق سازند.

امری از سر ناچاری / رضا مهریزی | ۱۰:۳۵,۱۳۹۹/۳/۱۸|

صدر سخن : به رویدادهای تاریخی از دو منظر و چشم انداز می توان نگریست ؛ نخست : چشم انداز توبیخی یا دیگرانه است و دوم : چشم انداز توجیهی یا خویشتنانه . منظور از منظر توبیخی و دیگرانه این است که تحلیلگر تاریخ ، وقایع و رخدادهای تاریخی را بدون در نظر گرفتن ویژگی های زمانی و مکانی و نیز ظرفیت ضعیف و محدود و ذات پلید انسانها که کنشگران تاریخند تحلیل می کند و با عینکی نقادانه و ناهمدلانه به نظاره می نشیند . و عیب ایشان را می یابد و می نگارد .

نسبت فقه و فلسفه / حسن بلخاری | ۱۰:۶,۱۳۹۹/۳/۱۸|

بزرگ‌ترین فیلسوف ایرانی قرن نوزدهم الف) توشیهیکو ایزوتسو که از متفکران نامدار قرن بیستم است، ملاهادی سبزواری را به رأی و نظر همگان، بزرگ‌ترین فیلسوف ایرانی در قرن نوزدهم میلادی می‌داند؛ کسی که در میان استادان و بزرگان عارف آن عصر مقام نخست را داشت.

دریغا اخلاق؛ دریغا فرهنگ و تمدن ایرانی ـ اسلامی! / سید مصطفی محقق داماد | ۹:۵۴,۱۳۹۹/۳/۱۸|

چند روز قبل به دنبال قتل بی‌رحمانه دخترکی در تالش به دست پدرش مقاله‌ای فقهی در نقد ماده قانون جزای اسلامی خدمت خوانندگان ارجمند تقدیم داشتم. به دنبال آن مایلم این یادداشت را به نظر برسانم:‏ مقام معظم رهبری مدظله در پیامشان به مناسبت افتتاح مجلس یازدهم آوردند که متاسفانه ما «نمره مطلوبی در باب عدالت در دهه پیشرفت و عدالت به‌دست نیاورده‌ایم». اینجانب می‌خواهم عرض کنم که جدا تذکری مهم و بقول ملاصدرا عرشی بود. اعترافی بود که از سوی ایشان بسیار متواضعانه، واقع‌بینانه وداهیانه بود.

فیلسوف فرهنگی که با جریان‌های فکری صد سال اخیر ایران آشناست / غلامرضا اعوانی | ۱۴:۴,۱۳۹۹/۳/۱۷|

نگاه غلامرضا اعوانی به احوال و افکار رضا داوری اردکانی به مناسبت زادروز او غلامرضا اعوانی رئیس سابق موسسه پژوهشی حکمت و فلسفه ایران: بنده زادروز استاد محترم و دوست عزیز جناب آقای دکتر رضا داوری اردکانی را تبریک می‌گویم و چند کلمه‌ای درباره ایشان بیان می‌کنم، اگر چه که فضایل ایشان بیشتر از آن است که بتوان آنها را در چند دقیقه بیان کرد.

مبانی سنتی هنرهای اسلامی | ۱۲:۱,۱۳۹۹/۳/۱۷|

شکل‌گیری هنر اسلامی بحثی است که از دیدگاه‌های مختلف به آن پرداخته شده است. منظر سنت-گرایانه با نگاهی کل‌نگر و جامع به این مبحث می‌پردازد و ضمن توضیح دربارۀ خاستگاه این هنر به عوامل آن می‌پردازد و سیر تاریخی آن را از این دیدگاه توجیه می‌کند. در نوشتار پیش‌رو، با مبنا قرار دادن آرای اصیل سنت‌گرایان به بحث دربارۀ شکل‌گیری هنر اسلامی پرداخته می‌شود، در همین راستا سیر تاریخی برخی انواع شاخص هنر اسلامی نیز بر همین مبنا مطرح می‌گردد.

توضیح عنوان کلاسیک برای موسیقی دستگاهی ایران / محسن حجاریان | ۱۱:۴۸,۱۳۹۹/۳/۱۷|

واژه های گوشه، ردیف، دستگاه، کلاسیک و حتی مُد در موسیقی ایران واژه هایی تو در تو و مرتبط با یکدیگرند، یعنی تعاریف آنان درهمدیگر درپپیچیده شده و تا کلیتی جامع با ارجاع به هرکدام در دست نباشد تعریف هریک با کاستی مواجه خواهد شد. وقتی می گوئیم دستگاه مجموعه ای از گوشه ها است، پیشتر می بایست تعریفی از گوشه را در دست داشته باشیم و یا وقتی می گوئیم گوشه از “مد” ساخته می شود، باز هم از پیش باید بدانیم که “مد” چیست.

آتش سوزی های زاگرس و چند نکته تاریخی و فرهنگی / اسماعیل شمس | ۹:۳۱,۱۳۹۹/۳/۱۷|

مدتی است که آتش، امان از جنگلهای زاگرس بریده است و با اندوه بسیار باید گفت که تمرکز بر کرونا و برخی مسائل جانبی دیگر که اشارتی هم به آنها خواهم داشت سبب شده است که آتش بدون برخورد با مقاومتی چندان، پروژه ناتمام سالهای گذشته اش را با سرعتی بی بدیل به پیش ببرد. آنچه که تاکنون دیده ایم تلاش برخی اشخاص فداکار و انجمنهای مردم نهاد منطقه ای برای مهار آتش است که تعداد کم افراد و دستان خالی آنان مانع شده است زحمتشان به نتیجه ای ملموس برسد

فیلسوفی با دشمنان و عاشقان فراوان / منوچهر صدوقی سها | ۹:۳,۱۳۹۹/۳/۱۷|

موضوع سخن، مرحوم سید احمد فردید رحمت الله علیه است. بنده نه شاگرد او بودم و نه مدافع او هستم و نه مخالف او بودم؛ اما او را بسیار دوست دارم و احترام زیادی برای او قائل هستم. دلیل آن در وهله اول این است که به گمان من صرف نظر از اینکه چه می‌گفت و چه را می‌گفت، لااقل دلش می‌خواست خودش باشد و حرفی بزند و این اساس فلسفه است؛ در فلسفه تقلید معنا ندارد و فیلسوف باید متفکر بذات و بالفعل باشد. و خودش فکر کند و تفکر کند. لذا، فردید، براساس استقلال رأیی که داشت یا می‌خواست که داشته باشد، این معنا برای من مهم است و به همین جهت برای او احترام زیادی قائل هستم.

جهان در سوگ روح الله/ محمود فاضلی | ۱۳:۶,۱۳۹۹/۳/۱۳|

واکنش‌ها و بازتاب بین‌المللی ارتحال امام خمینی امام خمینی به اعتراف بسیاری از شخصیت‌ها و صاحب نظران از کشورهای مختلف، شخصیتی بود که در چارچوب تنگ جغرافیایی و ملی نمی‌گنجید و متعلق به تمام جهان اسلام و بلکه بشریت بود. برای اثبات این مطلب نظریات برخی شخصیت‌ها و اندیشمندان مسلمان و غیر مسلمان از کشورهای مختلف درباره ایشان در ادامه اشاره می‌شود.

تاریخ جهانگشای جوینی و اشاره‌های موسیقایی / محسن حجاریان | ۱۱:۲۶,۱۳۹۹/۳/۱۳|

عطاملک جوینی تاریخ نگار تاریخ جهان گشای از خاندان فاضل و صاحب علم جوینی است که در کار حسابداری مملکت هلاکو خان (ایلخانیان) فعالیت داشت و در پایان به فرمان خاندان هلاکو کشته شد وقایع دوران مغول و چیزی بعد از آن را برمی شمارد. مورخ در دوران ایلخانیان چند بار به ماوراء النهر و ترکستان و چین سفر کرده تا وضعیت بعد هجوم از را ببیند و از برجای ماندگان آگاهی های تاریخی را به دست آورد.

ورود

نام کاربری (ایمیل) :
کلمه عبور :
رمز عبور را فراموش کرده اید؟
کاربر جدید هستید ؟ ثبت نام در تارنما