برچسب : احمد-پاکتچی

دین / احمد پاکتچی | ۱۵:۳۳,۱۳۹۸/۱۱/۱۲|

دین، از مفاهیم قرآنی که در یک طیف معنایی، ناظر به کیش و آیین، و در طیفی دیگر، ناظر به ساحتی از ساحات وجودی انسان است که بر کردار و رفتار او نظارت دارد و معنای آن به وجدان نزدیک می‌شود. در فرهنگ اسلامی پس از قرآن کریم، هر دو طیف معنایی در دو سدۀ نخست دیده می‌شوند، درحالی‌که معنای کیش بر ساحت وجودی غلبه دارد؛ اما با دورشدن از صدر اسلام، غلبۀ معنای کیش تمامیت یافته و عملاً معنای دیگر به فراموشی سپرده شده است. ریشه‌شناسی واژه: ریشۀ سه‌حرفی «د ی ن» در زبان عربی، از نمونه‌های بارز رخداد همنامی یا اشتراک لفظی است و فارغ از واژۀ دَین به معنای وام، تاآنجاکه ...

دائرةالمعارف بزرگ اسلامی پدیده ای نادر در ایران است/ احمد پاكتچی | ۷:۵۳,۱۳۹۸/۹/۲۴|

دایــره‌الـمعارف‌نویسی كاری گروهی است. وقتی دایره‌المعارف‌نویسی در غرب شروع شد، یك كار گروهی بود. تا به امروز نیز دایره‌المعارف‌ها با یك كار گروهی، موفق هستند. دایره‌المعارفی كه یك نویسنده داشته باشد، قطعا به اهدافش دست نمی‌یابد، زیرا یك نفر چنین اشرافی به حوزه‌های گوناگون معرفت ندارد. این كار گروهی چشم اسفندیار ما بوده و هست. اینكه نهادی مثل دایره‌المعارف بزرگ اسلامی‌ توانسته در حدود ثلث قرن عده‌ای را برای كار گروهی جمع كند، پدیده‌ای نادر در ایران است. معمولا در ایران حركت‌های جمعی از شركت‌های تجاری گرفته تا كارهای علمی ‌متاسفانه بسیار ناپایدارند.

تقلید / احمد پاکتچی | ۱۳:۲۵,۱۳۹۸/۷/۶|

تَقْ‍ليد، اصطلاحی در حيطۀ کلام و فقه اسلامی ناظر به پذيرش سخن غير بدون پي‌جويی ادلۀ آن. از حيث ريشه‌شناسی منشأ ساخت کلمه، واژۀ «قِلادة» به معنای گردن‌بند است که در سريانی نيز به صورت قلودا1 يافت می‌شود (کوستاز، 320) و گاه حتى واژۀ عربی، وام واژه‌ای از اين واژۀ سريانی دانسته شده است (نک‍ : فرانکل، 54). تقليد در ساخت لغوی به معنای «آويختن گردن‌بند» (بر گردن کسی ديگر) آمده، و به همين معنا به عنوان اصطلاحی فقهی در کنار «اِشعار» در مباحث حج نيز به کار رفته است که آويختن چيزی بر گردن قربانی است(بخاری، 2/183؛ کلينی، 4/488؛ فيومی، 2/ 197).

احمد پاکتچی: اصلی‌ترین عامل فاصله‌گیری مذاهب از همدیگر «ناآگاهی» است | ۱۳:۲۲,۱۳۹۸/۷/۲|

دومین نشست تدوین و تعیین راهبردهای پژوهشی روز گذشته، اول مهرماه با حضور احمد پاکتچی رییس پژوهشکده دانشنامه نگاری و عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق (ع) و اعضای هیئت علمی و معاون پژوهشی دانشگاه مذاهب اسلامی در محل سالن کنفرانس این دانشگاه برگزار شد.

احمد پاکتچی:منع کتابت حدیث را باور نمی‌کنم | ۱۲:۵۹,۱۳۹۸/۴/۱۲|

احمد پاکتچی، رئیس پژوهشکده دانشنامه نگاری و عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق (ع) که در اختتامیه مدرسه تخصصی حدیث با عنوان «از سنت واقعیه تا سنت محکیه» سخن می‌گفت به بیان نظرات خود درباره امکان و وقوع نگارش سنت نبوی در قرن اول پرداخت.

احمد پاکتچی: تاریخ پرافتخار شیعه نیازی به مناقب ساختگی ندارد | ۱۰:۵۹,۱۳۹۸/۴/۱۰|

احمد پاکتچی، رییس پژوهشکده دانشنامه نگاری و عضو هیئت علمی دانشگاه امام صادق (ع) در دومین روز از نخستین مدرسه تخصصی حدیث بحث خود را با این سؤال که «منظور ما از تاریخ، کدام تاریخ است» آغاز و در ادامه به دو نوع تاریخ اشاره و گفت: ما دو نوع تاریخ شناخته شده داریم که بحث و گفت و گوهای زیادی درباره آنها وجود دارد.

دعوت / احمد پاکتچی | ۸:۵۹,۱۳۹۸/۳/۱۸|

دَعْوَت، واژه‌ای قرآنی ناظر به عملکرد پیامبران که درتاریخ فرهنگ اسلامی به‌عنوان مفهومی مهم شکل یافته، و برای طیفی‌گسترده از معانی، از فراخواندن به یک باور دینی چون اسلام یا فرقه‌ای از فرق اسلامی، تا خواندن به تبعیت سیاسی کاربرد داشته است. ریشۀ این واژه در پیش‌آفروآسیایی1 به‌صورت *diʕ-/*duʕ- به‌معنای سخن‌گفتن و فراخواندن بازسازی، و از این ریشه، واژۀ سامی *duʕ- به‌معنای فراخواندن ساخته شده است (اورل، 160). این ریشۀ آفروآسیایی به‌نوبۀ خود با ریشۀ *daʕ-/*diʕ- به‌معنای نگریستن و دانستن (نک‍ : همو، 143) پیوستگی دارد.

اسلام / احمد پاکتچی – بخش دوازدهم | ۹:۰,۱۳۹۷/۱۱/۱۷|

اندیشه‌های‌ فقهی‌ در سده‌های‌ متأخر: پس‌ از تدوین‌ جوانب‌ گوناگون‌ مسائل‌ اصولی‌ در سده‌های‌ 4 و 5 ق‌ از سوی‌ اصولیان‌ مذاهب‌ گوناگون‌، تحول‌ عمده‌ای‌ در ساختار مباحث‌، در آثار اصولی‌ اهل‌ سنت‌ به‌ چشم ‍نمی‌خورد و مباحث‌، بیشتر تكرار، یا شرح‌ و تفصیل‌ مطالبی‌ است‌ كه‌ پیشینیان‌ در نوشته‌های‌ خود مطرح‌ كرده‌ بودند. در این‌ دوره‌ بسیاری‌ از مباحث‌ اصول‌ فقه‌، به‌ یك‌ سلسله‌ مباحث‌ نظری‌ تبدیل‌ شده‌ بود كه‌ ثمره‌ و كاربرد عملی‌ چندانی‌ نداشت‌. بدون‌ پرداختن‌ به‌ مفهوم‌ و محدودۀ انسداد باب‌ اجتهاد در فقه‌ اهل‌ سنت‌ و گفت‌وگو از تحدید زمانی‌ آن‌، باید به‌ اجمال‌ اشاره‌ كرد كه‌ پرهیز نسبی‌ از اجتهاد دراین‌ دورۀ طولانی‌، چهرۀ عملی‌ این‌ مباحث‌...

اسلام / احمد پاكتچی‌ - بخش یازدهم | ۱۲:۳۵,۱۳۹۷/۱۱/۱۴|

اندیشه‌های‌ فقهی‌ در سده‌های‌ 4-6ق‌: در اواخر سدۀ 3ق‌، با اینكه‌ عموم‌ مكاتب‌ فقهی‌، به‌ گونه‌ای‌ نظری‌ بر اهمیت‌ اجتهاد پای‌ می‌فشردند، اما در عمل‌، به‌ تدریج‌ جو تقلید بر محافل‌ فقهی‌ غلبه‌ می‌یافت‌. در واقع‌ از اواخر سدۀ 3ق‌، در طیفی‌ گسترده‌ از محافل‌ فقهی‌، در پی‌ یك‌ سلسله‌ عوامل‌ تاریخی‌ - اجتماعی‌ این‌ نتیجۀ مشترك‌ ملحوظ نظرها بود كه‌ به‌ جای‌ پدید آوردن‌ مذاهبی‌ جدید، به‌ بسط و تفریع‌ مذاهب‌ موجود بپردازند و در صورت‌ روی‌آوردن‌ به‌ شیوه‌های‌ اجتهادی‌ و نوآوریهای‌ فقهی‌، به‌ اصول‌ همین‌ مذاهب‌ پای‌بند باشند؛ اندیشه‌ای‌ كه‌ از یك‌ سو انسداد نسبی‌ باب‌ اجتهاد را به‌ دنبال‌ داشت‌ ....

اسلام / احمد پاكتچی‌ - بخش دهم | ۱۰:۷,۱۳۹۷/۱۱/۷|

اندیشه‌های‌ فقهی‌ در سده‌های‌ 2 و 3ق‌: شكل‌ گرفتن‌ مباحث‌ فقهی‌ به‌ صورت‌ یك‌ «علم‌» و پای‌ نهادن‌ آن‌ در راه‌ گستردگی‌ و پیچیدگی‌، با دورۀ نسل‌ سوم‌ از تابعان‌ همزمان‌ بود و زمینۀ این‌ دگرگونی‌، كوشش‌ گروهی‌ از تجددگرایان‌ نسل‌ پیشین‌ بود كه‌ به‌ «اصحاب‌ ارأیت‌» شهرت‌ یافته‌ بودند و اجمالاً هدف‌ آنان‌ یافتن‌ یك‌ نظام‌ فقهی‌ با برخورداری‌ از ارتباطی‌ قانونمند میان‌ مسائل‌، و توانایی‌ پاسخ‌گویی‌ به‌ پرسشهای‌ احتمالی‌ بود. اگرچه‌ اصحاب‌ ارأیت‌ در نسل‌ دوم‌ تابعان‌، گروهی‌ مغلوب‌ و نامطلوب‌ در محافل‌ فقهی‌ به‌ شم‍ار می‌آمده‌اند، اما در نسل‌ سوم‌ تابعان‌، به‌ اقتضای‌ شرایط تاریخی‌ و اجتماعی‌، عملاً آنان‌ گردانندگان‌ حلقه‌ها ...

ورود

نام کاربری (ایمیل) :
کلمه عبور :
رمز عبور را فراموش کرده اید؟
کاربر جدید هستید ؟ ثبت نام در تارنما